ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٦٥ - ٢ - اختيار فرشته اى

بآن ضرورت قطعى دارد . آن مسأله اينست كه اختيار مربوط به قلمرو غير انسانى كه از آيهء مباركهء : ( قالَتا أَتَيْنا طائِعِينَ ) .
( [ در برابر امر خداوندى به آسمان و زمين كه اكراها يا اختيارا بجريان بيفتند ] آن دو گفتند : ما با اختيار [ براى اجراى فرمان تو ] آمديم . ) برمى آيد اينست كه هر يك از آن موجودات براى خود تعيّنى دارد كه در آن تعيّن داراى استعداد گزينش طريقى است كه مى خواهد ، و با همين استعداد گزينش بوده است كه از پذيرش امانت مهمّ از خداوند سبحان اعتذار و از حمل آن امتناع نمودند . آن امانت است كه در آيهء مباركه چنين آمده است : ( إِنَّا عَرَضْنَا الأَمانَةَ عَلَى السَّماواتِ وَالأَرْضِ وَالْجِبالِ فَأَبَيْنَ أَنْ يَحْمِلْنَها وَأَشْفَقْنَ مِنْها وَحَمَلَهَا الإِنْسانُ إِنَّه كانَ ظَلُوماً جَهُولًا ) . [١] ( ما امانت را به آسمانها و زمين و كوهها عرضه نموديم . آنها از حمل امانت امتناع نمودند و از آن بيمناك شدند ، ولى انسان آنرا حمل كرد و او ستمكار و نادان بود . ) و اين تفسير كه مقصود از : ( فَأَبَيْنَ أَنْ يَحْمِلْنَها وَأَشْفَقْنَ مِنْها ) . [١] ( امتناع و بيم استعدادى است ( يعنى ناتوانى استعداد آنها ) موجب شد كه آن امانت را نپذيرند . ) صحيح بنظر نمى رسد ، زيرا اگر حمل امانت براى آسمانها و زمين بجهت نداشتن استعداد امكان نداشت ، عرضهء امانت بر آنها ، تكليف فوق طاقت بود كه عقلا محال است ، باضافه اين كه اگر فرض كنيم مقصود از اباء ( امتناع ) همان نقص استعدادى

[١] اين تفسير از مرحوم علَّامه آقا سيّد محمّد حسين طباطبائى در تفسير الميزان در تفسير آيهء امانت در سورهء الاحزاب است .
[١] اين تفسير از مرحوم علَّامه آقا سيّد محمّد حسين طباطبائى در تفسير الميزان در تفسير آيهء امانت در سورهء الاحزاب است .