تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٥٢ - شرح آيات

است، و چون علم وى نسبت به آن كامل شد، آن را از ياد برد به قرين او يعنى دنيا روى آورد.

«بَلْ تُؤْثِرُونَ الْحَياةَ الدُّنْيا- بلكه زندگى اين دنيا را بر مى‌گزينيد.» پس اين طبيعت همه فرزندان آدم است، جز آن كسان كه آنها را خدا نگاه داشته، و نفس خويش را از جاذبه دنيا بركنده‌اند/ ٥١ و به پرواز در آسمان معرفت پرداخته‌اند ... و قرآن اين حقيقت را به ياد ما آورد تا بدانيم كه جاى خطر در كار ما كجا است و چگونه ممكن است از آن بپرهيزيم.

در حديثى جامع و مأثور از امام سجاد- عليه السلام- آمده است كه چون از او پرسيدند برترين اعمال در نزد خدا كدام است؟ گفت

«پس از شناختن خداى عز و جل و شناختن رسول اللَّه- صلى اللَّه عليه و آله- هيچ عملى برتر از داشتن بغض و دشمنى با دنيا نيست، كه اين را شاخه‌هايى است و گناهان را شاخه‌هايى، پس اولين چيزى كه با آن نافرمانى خدا صورت گرفت، كبر و خودبزرگبينى معصيت ابليس بود كه از سجده كردن امتناع كرد و تكبر كرد و از كافران شد، و پس از آن حرص است كه معصيت آدم و حوا- عليهما السلام- بود كه چون خدا به ايشان گفت: «از هر چه مى‌خواهيد بخوريد و به اين درخت نزديك نشويد كه از ستمكاران خواهيد شد» به گرفتن چيزى پرداختند كه به آن نيازى نداشتند، و اين به فرزندان ايشان تا روز قيامت انتقال يافت، چه، بيشتر آنچه فرزند آدم طلب مى‌كند چيزى است كه به آن نياز ندارد.

سپس حسد است كه معصيت پسر آدم (قابيل) بود و بر برادرش رشك برد و او را كشت، و از اين دوستى زنان و دوستى دنيا و دوستى رياست و دوستى آسايش و دوستى سخن و دوستى برترى و ثروت نتيجه شد كه روى هم هفت خصلت است و همه آنها برخاسته از دوستى دنيا است، و به همين جهت پيامبران و دانشمندان پس از معرفت پيدا كردن به اين امر گفتند: دوستى دنيا سر هر خطا و گناه است، و دنيا دو دنيا است: يكى دنياى بسنده و كافى، و ديگرى دنياى لعنت شده و آرزويى كه به‌