تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٨٦ - شرح آيات

شما همچون مثل مردى است كه آتشى افروزد، و چون ملخها و پروانه‌ها در آن افتند، آنها را از آن بيرون آورد، و من مى‌خواهم شما را از آتش بيرون بياورم و شما از دست من فرار مى‌كنيد». [١] حالات گوناگون و تدريجى اين كيفيت را، همچون در آيات مشابه گذشته، سياق قرآن به ما عرضه مى‌دارد.

[٥] بيشتر آنچه در دنيا است و هم و خيال است، و در سراى ديگر و هم متلاشى مى‌شود، بلكه حتى حقايق دنيا نيز بر چنين صورتى در مى‌آيد، و چنان است كه كوه‌هايى كه آنها را ثابت تصور مى‌كنيم همچون پشم زده و پراكنده شده به نظر مى‌رسند كه باد آنها را به حركت در مى‌آورد.

/ ٣٠٤ «وَ تَكُونُ الْجِبالُ كَالْعِهْنِ الْمَنْفُوشِ‌- و كوه‌ها همچون پشم زده و الياف آن از هم جدا شده است.» و معلوم مى‌شود كه كوه‌ها حالات گوناگونى پيدا خواهد كرد كه سياق يكى از آنها را به ياد ما مى‌آورد كه در آيات مشابه ذكر آن گذشت.

[٦] آرى. انسان در آن روز از يك چيز بهره‌مند مى‌شود كه در ميان مردمان به او ارزشى مى‌دهد، و آن عمل صالح او است كه اگر كفه آن بچربد زندگى نيكو خواهد داشت.

«فَأَمَّا مَنْ ثَقُلَتْ مَوازِينُهُ‌- پس آن كه كفه (نيكيها) در ترازوى او سنگين‌تر باشد،» پيداست كه مقصود از موازين افعالى است كه توزين مى‌شود نه خود دو كفه و زبانه، و بعضى گفته‌اند: مقصود از موازين حجتها و براهين است و به اين گفته شاعر استناد كرده‌اند كه