تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٤ - شرح آيات

نشانه‌هاى گواهى و نگاهبانى او است، و او را جز به اين صفت تقديس، و جز بدين اعتبار تسبيح نمى‌كنيم، پس چون اين وسيله‌اى به سوى او است تقديس، و چون راهى براى شناخت او است تسبيح مى‌شود.

هر كس نام را بدون صاحب نام يا با صاحب نام تقديس كند، به پروردگار پاك خود شرك ورزيده است، و جز اين نيست كه تقديس ما براى اسم بدان سبب است كه اسمى براى معنى و وسيله‌اى براى نزديكى به او است نه چيزى بيش از اين.

/ ٣٤ بدين گونه در بعضى از آيات ذكر را تسبيحى براى خدا و در بعضى ديگر براى اسمش مى‌يابيم، پس چون خدا را تسبيح كنيم، اين تسبيح به وسيله نامهاى او صورت مى‌گيرد، زيرا كه راهى براى دست يافتن ما به معرفت ذات خدا وجود ندارد، و هنگامى كه نام خدا را تسبيح مى‌كنيم، بدان سبب است كه نام خدا است و راه رسيدن ما به شناخت خدا، و بدان جهت كه توانايى شناخت او را جز به اسم او نداريم.

خداى تعالى گفت سَبَّحَ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ‌، [٥] يُسَبِّحُ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ الْمَلِكِ الْقُدُّوسِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ‌، [٦] و گفت وَ سَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَ أَصِيلًا، [٧] چنان كه گفت بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ* اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ‌، [٨] تَبارَكَ اسْمُ رَبِّكَ ذِي الْجَلالِ وَ الْإِكْرامِ‌ [٩] كه دو صفت جلال و اكرام در اين آيه بدين گونه آمده است، در صورتى كه در جاى ديگر اين دو صفت براى وجه خداوند سبحانه و تعالى آمده است و گفته است كُلُّ مَنْ عَلَيْها فانٍ وَ يَبْقى‌ وَجْهُ رَبِّكَ ذُو الْجَلالِ وَ الْإِكْرامِ‌. [١٠]