تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٤٣ - شرح آيات

هنوز درهم نپيچيده باشند كه قيامت برپا شود، و مردى لقمه‌اى برگرفته و هنوز به كامش نرسيده باشد كه قيامت برپا شود! و مردى مشغول گل اندودى حوض خود باشد كه رمه‌اش را آب دهد و هنوز آبشان نداده باشد كه قيامت برپا شود». [٢٢] شايد گفته قرآنى شامل جزا به طور كلّى در دنيا با عذابِ برافتادن و ريشه‌كن شدن يا در آخرت به هنگام برپا شدن قيامت باشد.

[٥١] كافران چندان كه خدا بخواهد در گورهاى خود مى‌مانند تا فرشته كريم، اسرافيل در صور بدمد، و به مجرّد دميدن صور مى‌بينى كه همگان به سوى پروردگارشان آن جا كه ترازوى عدل را نهاده‌اند مى‌شتابند.

«وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَإِذا هُمْ مِنَ الْأَجْداثِ إِلى‌ رَبِّهِمْ يَنْسِلُونَ‌- و در صور دميده شود و آنان از قبرها بيرون آيند و شتابان به سوى پروردگارشان روند.»/ ١٤٧ در برخى آيات مى‌يابيم كه آنان هنگام دميده شدن صور ايستاده‌اند و مى‌نگرند، آرى. آنان يك لحظه ايستاده‌اند، اما به شتاب بدان سو كه خدا مى‌خواهد به حركت در مى‌آيند.

از راغب در كتاب مفردات او (درباره كلمه ينسلون) نقل كرده‌اند كه

نسل در اصل جدا شدن است، و از آن روى فرزند آدمى را نسل خوانده‌اند كه از انسان جدا مى‌شود. و شايد از اين كلمه دريابيم كه آدمى‌زادگان از گور مانند رحم مادر به گونه‌اى جدا مى‌شوند.

[٥٢] در آن جا اين انسان كين‌توزى كه تمام پيامبران را مسخره كرده و از تمام آيات و نشانه‌ها روى تافته است، بانگ برمى‌دارد كه واى بر من و مى‌پندارد كه در خواب بوده است و از خود مى‌پرسد: چه نيرويى توانسته است او را پس از خوابى طولانى از خوابگاهش برانگيزد؟! «قالُوا يا وَيْلَنا مَنْ بَعَثَنا مِنْ مَرْقَدِنا- مى‌گويند: واى بر ما، چه كسى ما را از خوابگاهمان برانگيخت؟»