تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٦٣ - شرح آيات

از اين آيه دو فكر را در مى‌يابيم

نخست: اين كه پاداش نيكى تنها منحصر به پيامبران نيست، بلكه هر نيكوكارى در هر زمان و مكان پاداش مى‌يابد، و انسان جز با شايستگى و كوشش (و نيكوكارى) به كرامت حقيقى نايل نمى‌شود، و كوشش مؤمن گم و تباه نمى‌گردد، و پروردگار ما كردار هر كس را نگه مى‌دارد و او را بر آن كردار/ ٢٧٠ در زندگى و پس از وفاتش پاداش مى‌دهد، و اين پاداش دنيوى جز دليلى بر پاداش بزرگتر او در آخرت نيست.

دوم: نيكوكارى به مردم را پروردگار با ولايت بر آنان پاداش مى‌دهد، پس سزاوارترين مردم براى (ولايت) مردم محبوبترين و نيكوكارترين ايشان نسبت به آنهاست.

[١١١] پروردگار ما، عزّ و جلّ هر كه را نيكوكار باشد به خاطر نيكوكارى او و به همان اندازه پاداش مى‌دهد، گرچه آن شخص نيكوكار مؤمن هم نباشد، زيرا نيكوكارى به خودى خود نزد او محبوب است، و ذات سبحانش گفته است: «هَلْ جَزاءُ الْإِحْسانِ إِلَّا الْإِحْسانُ‌- آيا پاداش نيكى جز نيكى است؟» [٤٩] چه رسد به اين كه نيكوكار مؤمن هم باشد؟ به طبع در دنيا و آخرت پاداشى بيشتر خواهد يافت، زيرا نيكوكاريش به مردم به خاطر آبروى خوب يا پاداش مادّى فورى نيست، بلكه اندوخته اخروى خود را مى‌افزايد. ابراهيم (ع) سنّت قربانى كردن در راه خدا را بنهاد و به اندازه‌اى كه ديگران قربانى كنند ثواب او افزايش مى‌يابد، در اين صورت مؤمن به موجب دو سنّت پاداش مى‌يابد: سنّت احسان و نيكوكارى، و سنّت ايمان، از اين رو است كه خدا بر احسان پيامبر خود ابراهيم (ع) تأكيد مى‌كند، و سپس به تأكيد بر ايمان او باز مى‌گردد و مى‌گويد

«إِنَّهُ مِنْ عِبادِنَا الْمُؤْمِنِينَ‌- او از بندگان مؤمن ما بود.» پس در اين صورت پاداش او دو چندان است.