اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٧ - پيامبران خدا ترسو نيستند

پاك بودن از رذيله ترس از غير خدا ذكر شده، مى‌فرمايد: «آنها كسانى بودند كه تبليغ رسالت‌هاى الهى را مى‌كردند و از او مى‌ترسيدند و از هيچ كس جز خدا ترسى به خود راه نمى‌دادند و همين بس كه خداوند حسابگر است»! (الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِسَالَاتِ اللَّهِ وَ يَخْشَوْنَهُ وَ لَايَخْشَوْنَ احَداً الَّا اللَّهَ وَ كَفَى بِاللَّهِ حَسِيباً) [١]

تبليغ رسالات الهى مهمترين وظيفه پيامبران خداست، و شرط اصلى آن خالى بودن از رذيله خوف و ترس است.

اين آيه كه ناظر به پيامبران پيشين است به پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله در درجه اوّل و در درجه بعد به همه پيروان راستين او هشدار مى‌دهد كه در مقام ابلاغ رسالت‌هاى الهى از هيچ چيز و هيچ كس جز خدا ترس و واهمه‌اى نداشته باشند و مفهوم اين سخن آن است كه افراد جبان و ترسو نه شايسته اداى اين رسالتند و نه قادر بر اين كار!

بعضى از مفسّران معتقدند كه اين آيه دليل بر اين است كه پيامبران الهى در مقام تبليغ رسالت الهى نبايد تقيّه كنند، ولى اين سخن در صورتى صحيح است كه تقيّه به معنى ترس و وحشت از مخالفين باشد، در حالى كه تقيّه هميشه ناشى از ترس نيست، بلكه گاه هدف جلب و جذب مخالفين و رساندن آنها به اهداف الهى به صورت تدريجى است، و شايد گفتار ابراهيم‌ «هذا ربّى» در برابر ستاره‌پرستان و ماه‌پرستان و خورشيدپرستان از اين باب بوده است (دقّت كنيد).

نتيجه نهايى‌

از آيات قرآن مجيد كه نمونه‌هاى روشنى از آن در بالا آمد، اهمّيّت شجاعت و شهامت و نقش اين فضيلت اخلاقى در سرنوشت معنوى و مادّى انسانها از يك سو، و آثار سوء رذيله ترس و جبن از سوى ديگر آشكار مى‌شود.

درست است كه در اين آيات، شجاعت و ترس به طور مستقلّ و مستقيم مورد بحث‌

[١]-/ احزاب، ٣٩