عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٣٨٠ - مالك روز جزا

و به فرموده پيامبر گرامى اسلام ٦ اين جهان مزرعه آخرت است.

اما اين‌كه مى‌گويد: مالك روز جزاست، جاى اين پرسش است كه مگر خداوند مالك هر روز نيست و مگر جزاى عمل نيك و بد مخصوص به دنياى ديگر است و مگر انسان در همه لحظات چه از طريق وجدان و چه از طريق عكس العمل اعمال خويش در دنياى برون و درونش در معرض اجر و عقوبت نيست؟

بايد گفت: چرا خداوند مالك همه لحظات است؟ اختصاص مالكيت به روز جزا براى اين است كه در دنيا به اجازه و اذن خود او نحو مالكيتى براى موجودات زنده هست، ولى در آخرت جز مالكيت حضرت او مالكيتى حتى مالكيت اعتبارى و نسبى هم وجود ندارد و آدمى هم در برابر عمل خود عكس‌العمل مى‌بيند و آن اين است كه در برابر نيكى انبساط درون و در برابر بدى دچار تازيانه وجدان مى‌گردد و يا در برابر كار خوب اعتبار اجتماعى كسب كرده و در برابر كار بد ممكن است دچار عقوبت قانون گردد، ولى اين اجر و عقوبت به طور قطع نسبت به عمل او كامل نيست، علاوه بر اين چه بسا نيكى‌ها كه به دور از نظر مردمان انجام مى‌دهد و مزدى نمى‌بيند و چه بسا اعمالى كه شيطانى است و انجام مى‌دهد و از عقوبت آن مى‌گريزد، بدون شك در برابر اين‌گونه نيكى‌ها و بدى‌ها جهان ديگرى لازم است تا نيكان به اجر نيكى و بدان به عقوبت بدى برسند.

شما انبيا و امامان و اوليا خدا را از نظر مزد كارشان چه مى‌گوييد، آيا آن بزرگواران به مزد آن همه نيكى‌ها و نيكوكارى‌ها و صبرى كه در برابر آزار دشمنان كردند رسيدند؟

و طاغوت‌ها كه تا لحظه آخر خوش زيستند و خوش مردند، به عقوبت يك عمل ناپسند خود رسيدند؟

پس جهانى ديگر لازم است كه به مقتضاى عدل و حكمت حضرت حق برپا