توضيح المسائل - هاشمى شاهرودى، سيد محمود - الصفحة ٦٢١ - احكام ديه

«دهم» تخم‌هاى مردى را از بين ببرد.

«يازدهم» طورى به كسى آسيب برساند كه عقل او از بين برود و اگر پشت كسى را طورى بشكند كه ديگر درست نشود احوط اين است كه رجوع به صلح شود.

مسأله ٢٨٠٩- اگر اشتباهاً كسى را بكشد بايد علاوه بر ديه كه در مسأله (٢٨٠٦) گفته شد خود قاتل يك بنده را آزاد كند و اگر نتواند بنده را آزاد كند، دو ماه پى در پى روزه بگيرد و اگر اين را هم نتواند، شصت فقير را سير كند و اگر عمداً و به نا حق بكشد، در صورت عفو يا گرفتن ديه بايد دو ماه روزه بگيرد و شصت فقير را سير كند و يك بنده را آزاد نمايد.

مسأله ٢٨١٠- كسى كه سوار حيوان است، اگر كارى كند كه آن حيوان به كسى آسيب برساند، ضامن است و نيز اگر ديگرى كارى كند كه حيوان به سوار خود، يا به كس ديگرى صدمه بزند، آن كننده كار ضامن مى‌باشد.

مسأله ٢٨١١- اگر انسان كارى كند كه زن حامله سقط كند و آن سقط آزاد و محكوم به سلام باشد چنانچه چيزى كه سقط شده نطفه باشد، ديه‌اش بيست مثقال شرعى طلاى سكه دار است كه هر مثقال آن ١٨ نخود مى‌باشد و اگر علقه؛ يعنى خون بسته باشد، چهل مثقال و اگر مضغه؛ يعنى پاره گوشت باشد، شصت مثقال و اگر استخوان شده باشد، هشتاد مثقال و اگر گوشت آورده، ولى هنوز روح در او دميده نشده صد مثقال. و اگر روح در او دميده شده، چنانچه پسر باشد ديه او هزار مثقال و اگر دختر باشد، ديه او پانصد مثقال شرعى طلاى سكه دار است.

مسأله ٢٨١٢- اگر زن حامله كارى كند كه بچه‌اش سقط شود، بايد ديه آن‌