توضيح المسائل - هاشمى شاهرودى، سيد محمود - الصفحة ٤٧٨ - احكام جعاله

هر كس اسب مرا پيدا كند، اين گندم را به او مى‌دهم، لازم نيست بگويد آن گندم مال كجا است و قيمت آن چيست و اگر مال را معين نكند؛ مثلًا بگويد كسى كه اسب مرا پيدا كند، ده من گندم به او مى‌دهم، لازم نيست خصوصيات آن را كاملًا معين نمايد.

مسأله ٢٢٣٠- اگر «جاعل» مزد معينى براى كار قرار ندهد؛ مثلًا بگويد هر كس بچه مرا پيدا كند پولى به او مى‌دهم و مقدار آن را معين نكند، چنانچه كسى آن عمل را انجام دهد، بايد مزد او را به مقدارى كه كار او در نظر مردم ارزش دارد اجرة المثل بدهد.

مسأله ٢٢٣١- اگر «عامل» پيش از قرارداد كار را انجام داده باشد يا بعد از قرارداد به قصد اينكه پول نگيرد انجام دهد، مستحق (جعل) نمى‌باشد.

مسأله ٢٢٣٢- پيش از آنكه «عامل» شروع به كار كند «جاعل» مى‌تواند «جعاله» را به هم بزند.

مسأله ٢٢٣٣- بعد از آنكه «عامل» شروع به كار كرد، اگر «جاعل» بخواهد جعاله را به هم بزند بدون موافقت عامل اشكال دارد و در صورت موافقت ضامن اجرة المثل كار عامل است.

مسأله ٢٢٣٤- «عامل» مى‌تواند عمل را ناتمام بگذارد، ولى اگر تمام نكردن عمل اسباب ضرر «جاعل» شود، بايد آن را تمام نمايد؛ مثلًا اگر كسى بگويد هر كس چشم مرا عمل كند فلان مقدار به او مى‌دهم و دكتر جراحى شروع به عمل كند، چنانچه طورى باشد كه اگر عمل را تمام نكند، چشم معيوب مى‌شود، بايد آن را تمام نمايد و در صورتى كه ناتمام بگذارد، حقى بر «جاعل» ندارد و ضامن عيبى است كه بر جاعل وارد مى‌شود.