توضيح المسائل - هاشمى شاهرودى، سيد محمود - الصفحة ٦١٩ - احكام ديه

«اول» در قتل عمدى صد شتر كه داخل در سال ششم شده باشند و در قتل خطاى محض و شبه عمد سن شترها كمتر از اين است.

«دوم» دويست گاو.

«سوم» هزار گوسفند.

«چهارم» دويست حلّه و هر حلّه دو پارچه فاخر كه يك لباس كامل است.

«پنجم» هزار دينار كه معادل هزار مثقال شرعى طلاى مسكوك است كه هر مثقال ١٨ نخود است.

«ششم» ده هزار درهم كه هر درهمى ٦/ ١٢ نخود نقره سكه‌دار است و اگر مقتول، زن و مسلمان و آزاد باشد، ديه او در هر يك از اين شش چيز نصف ديه مرد است و اگر مقتول كافر ذمى باشد در صورتى كه مرد باشد ديه او هشتصد درهم و در صورتى كه زن باشد ديه او چهار صد درهم است و از آنجايى كه امروزه طلا و نقره سكه دار (دينار و درهم) وجود ندارد؛ لهذا ديه منحصر در چهار جنس ديگر است و بعيد نيست كه دادن قيمت و جنسى را كه قاتل اختيار مى‌كند كافى باشد.

مسأله ٢٨٠٨- ديه چند چيز مثل ديه كشتن است كه مقدار آن در مسأله پيش گفته شد.

«اول» آنكه دو چشم كسى را كور كند يا چهار پلك چشم او را از بين ببرد و اگر يك چشم او را كور كند، بايد نصف ديه كشتن را بدهد.

«دوم» دو گوش كسى را ببرد يا كارى كند كه هر دو گوش او كر شود و اگر يك گوش او را ببرد يا كر كند، بايد نصف ديه كشتن را بدهد و اگر نرمه گوش او را ببرد احوط اين است كه با او صلح نمايد.