توضيح المسائل - هاشمى شاهرودى، سيد محمود - الصفحة ٣٩٨ - زكات گندم و جو و خرما و كشمش

مثلًا با باران است اگر سه چهلم بدهد كافى است.

مسأله ١٨٨٦- اگر شك كند و نداند كه عرف مى‌گويند با هر دو آبيارى شده يا اينكه مى‌گويند با دلو و نحو آن آبيارى شده است، در اين صورت دادن يك بيستم كافى است و همچنين است حال اگر احتمال آن نيز برود كه در عرف بگويند با آب باران آبيارى شده است.

مسأله ١٨٨٧- اگر گندم و جو و خرما و انگور با آب باران و نهر مشروب شود و به آب دلو و مانند آن محتاج نباشد، ولى با آب دلو هم آبيارى شود و آب دلو به زياد شدن محصول كمك نكند، زكات آن ده يك است و اگر با دلو و مانند آن آبيارى شود و به آب نهر و باران محتاج نباشد، ولى با آب نهر و باران هم مشروب شود و آنها به زياد شدن محصول كمك نكنند، زكات آن يك بيستم است.

مسأله ١٨٨٨- اگر زراعتى را با دلو و مانند آن آبيارى كنند و در زمينى كه پهلوى آن است زراعتى كه از رطوبت آن زمين استفاده نمايد و محتاج به آبيارى نشود، زكات زراعتى كه با دلو آبيارى شده، يك بيستم و زكات زراعتى كه پهلوى آن است بنابر احتياط يك دهم مى‌باشد.

مسأله ١٨٨٩- مخارجى را كه براى گندم و جو و خرما و انگور كرده است، نمى‌تواند از حاصل كسر نموده و ملاحظه نصاب نمايد پس چنانچه يكى از آنها پيش از ملاحظه مخارج به (٢٨٨) من (٤٥) مثقال كم برسد بايد زكات آن را بدهد.

مسأله ١٨٩٠- بذرى را كه به مصرف زراعت رسانده، چه از خودش باشد يا خريده باشد نمى‌تواند نيز از حاصل كسر كند و سپس ملاحظه نصاب بنمايد، بلكه نصاب را نسبت به مجموع حاصل بايد ملاحظه نمايد.