رضايت زناشويى - پسنديده، عباس - الصفحة ١١٢ - ٢ تفاوت مودت با رحمت

همه اين امور، نشان دهنده جايگاه مهم مودّت و رحمت در خانواده است. از آن جا كه اين امر، راهبرد رضامندى و پايدارىِ خانوادگى است، بايد آن را «ابَر توان» ناميد. همسران موفّق كسانى‌اند كه از توان مهرورزى و ايجاد مودّت و رحمت برخوردارند.

معناى مودّت و رحمت و تفاوت آنها

دو واژه مودّت و رحمت كه در آيه شريف از آنها صحبت شده، نيازمند بررسى‌اند. براى فهم دقيق اين موضوع، نخست بايد به چند نكته توجّه كرد:

١. تفاوت مودّت با محبّت‌

محبّت، احساس عاطفى انسان است كه در قلب او جاى دارد؛ ولى مودّت، جلوه رفتارى آن است. مرحوم علّامه طباطبايى در اين باره مى‌فرمايد:

كلمه «مودّت»، تقريباً به معناى محبّتى است كه اثرش در مقام عمل ظاهر باشد. در نتيجه، نسبت مودّت به محبّت، نسبت خضوع است به خشوع؛ چون خضوع، آن خشوعى را گويند كه در مقام عمل، اثرش هويدا شود، به خلاف خشوع كه به معناى نوعى تأثّر نفسانى است كه از مشاهده عظمت و كبريايى در دل پديد مى‌آيد.[١]

با اين توصيف، به كار بردن واژه مودّت به جاى محبّت مى‌تواند دو نكته مهم داشته باشد: يكى اين كه مودّت، هم محبّت و هم عمل بر اساس محبّت را دربر مى‌گيرد. ديگر اين كه تنها محبّت درونى و قلبى نيست كه زندگى را سامان مى‌بخشد؛ بلكه رفتار محبّت‌آميز است كه در پايدارى زندگى نقش دارد. زندگى، امرى جدّى است، نه يك داستان و تنها با عمل، استوار و پايدار مى‌شود.

٢. تفاوت مودّت با رحمت‌

مودّت و رحمت، هر دو از جنس علاقه و عاطفه مثبت هستند، با اين تفاوت كه رحمت، به شخصى نيازمند است كه بايد از او حمايت و به او كمك كرد. به بيان‌

[١]. الميزان، ج ١٦، ص ١٦٦.