گشاده‌رويى را مى‌ديد، دست وى را مى‌گرفت‌[١] و با او مصافحه مى‌كرد.[٢] جالب اين كه خوش‌رويى، بخشش افراد فاقد مال است. ثروتمندان، ممكن است با بخشش به ديگران بتوانند محبوبيتى كسب كنند؛ امّا راه رسيدن به اين هدف براى افراد كم‌بضاعت يا بى‌بضاعت، بسته نيست. با خوش‌رويى و گشاده‌رويى مى‌توان رابطه مثبت و خوبى با ديگران داشت.

پيامبر خدا (ص) تصريح مى‌كند كه هر چند شما نمى‌توانيد ديگران را از اموالتان بهره‌مند سازيد، امّا مى‌توانيد با خوش‌رويى و خوش اخلاقى و گشاده‌رويى، آنان را در بر بگيريد و بهره‌مند سازيد.[٣]

در سوى ديگر، رو ترش كردن و چهره در هم كشيدن قرار دارد كه به شدّت نكوهش شده است. امام على (ع) نقل مى‌كند كه پيامبر خدا (ص) هماره مى‌فرمود كه: «خداوند، روترش كننده در چهره برادرانش را دشمن مى‌دارد».[٤]

از اين رو، در برخى روايات، به خوش‌رويى در روابط خانوادگى توجّه شده و بر نقش آن، فراوان تأكيد شده است. جالب اين كه در حديثى، گشاده‌رويى و چهره درهم نكشيدن، يكى از حقوق زن دانسته شده است.[٥]

در بخش ديگرى از اين روايات، بر لزوم سُرورآورى چهره زن براى مرد تأكيد شده و تعبيرهاى گوناگونى در باره آن به كار رفته است. در برخى روايات، اين كار،

[١]. ان النبى( ص)

كَانَ إِذَا أَتَاهُ رَجُلٌ فَرَأَي فِي وَجهِهِ بِشراً أَخَذَ بِيَدِهِ‌ ( الطبقات الكبرى، ج ١، ص ٣٧٨).

[٢]. كان النبى( ص)

إِذَا لَقِيَ الرَّجُلَ فَرَأَي فِي وَجهِهِ البِشَر صَافَحَهُ‌ ( الاخوان ابن ابى الدنيا، ص ١٩٣، ح ١٣٧).

[٣].

إِنَّكُمْ لَنْ تَسَعُوا النَّاسَ بِأَمْوَالِكُمْ، فَالْقَوْهُمْ بِطَلَاقَةِ الْوَجْهِ وَ حُسْنِ الْبِشْر ( الكافى، ج ٢، ص ١٠٣، ح ١، بحار الأنوار، ج ٧٤، ص ١٦٩، ح ٣٦). امام على( ع): إِنَّكُمْ لَنْ تَسَعُوا النَّاسَ بِأَمْوَالِكُمْ، فَسَعُوهُمْ بِطَلَاقَةِ الْوَجْهِ وَ حُسْنِ اللِّقَاءِ، فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ( ص) يَقُولُ: إِنَّكُمْ لَنْ تَسَعُوا النَّاسَ بِأَمْوَالِكُمْ فَسَعُوهُمْ بِأَخْلَاقِكُمْ‌ ( الأمالى، صدوق، ص ٥٣١، ح ٧١٨؛ بحارالانوار، ج ٧١، ص ٣٨٤، ح ٢٢).

[٤].

إِنَّ اللهَ يُبْغِضُ الْمُعَبِّسَ فِي وَجْهِ إِخْوَانِهِ‌ ( كشف الريبة، ص ٨٣).

[٥]. پيامبر خدا( ص):

حَقُّ الْمَرْأَةِ عَلَى زَوْجِهَا أَنْ يَسُدَّ جَوْعَتَهَا وَ أَنْ يَسْتُرَ عَوْرَتَهَا وَ لَا يُقَبِّحَ لَهَا وَجْهاً فَإِذَا فَعَلَ ذَلِكَ فَقَدْ وَ اللهِ أَدَّى حَقَّهَا ؛ حق زن بر مرد، اين است كه شكمش را سير كند و بدنش را بپوشاند و با او ترش‌رويى نكند. اگر چنين كند، به خدا قسم كه حقش را ادا كرده است( عدّة الداعى، ص ٨١).