گويند پوستهاى خود [١]را چرا گوايى دادى بر ما؟ گويند:به آواز [٢]آورد ما را آن خداى كه به آواز آورد همه چيز را و آفريد شما را نخست بار،و با او برند شما را.

و شما خود را پوشيده نداشتى ازآن‌كه گواهى دهند بر شما گوشتان و نه چشمتان و نه پوستهاتان و لكن گمان بردى كه خداى نداند بسيارى از آنچه شما مى‌كنى.

و آن گمان شماست آن‌كه بردى گمان [٣]به خدايتان كه به هلاك كرد شما را،در روز آمدى [٤]از زيانكاران.

[١٥١-ر]اگر صبر كنند،دوزخ مأواى ايشان است،و اگر عذر خواهند،نيستند ايشان از خشنودكردگان [٥] بجهانيديم براى ايشان همسرانى،بياراستند براى ايشان آنچه پيش ايشان است و آنچه پس ايشان است.و واجب شد بر ايشان گفتار در امتانى كه گذشت [٦]از پيش ايشان از جن و انس [٧]،كه ايشان بودند زيانكاران.

قوله تعالى: بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ .

بعضى كوفيان گفتند:«حم»،در محل رفع است به ابتدا،و«تنزيل»،خبر اوست،يعنى هذه السورة تَنْزِيلٌ مِنَ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ. و بعضى ديگر گفتند:محلى نيست«حم»را از اعراب،و«تنزيل»مرفوع است به خبر مبتداى محذوف،اى، هذا القرآن تَنْزِيلٌ مِنَ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ، اين قرآن تنزيل است،يعنى منزل است-چنان

[١] .اساس:خويش،به قياس نسخۀ لا،تصحيح شد.

[٢] .ما،لا:سخن.

[٣] .بردى گمان/برديد گمان.

[٤] .آمدى/آمديد.

[٥] .ما،لا:معذوران.

[٦] .ما،لا:گذشتند.

[٧] .ما:پرى و آدمى.