ربنا،خداى ما،ايشان را در بهشتهاى عدن و مقام بر [١]كه وعده دادى ايشان را و نيز آن صالحان كه بودند از پدران ايشان و جفتان ايشان و فرزندان ايشان. إِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ ،كه تو خداى عزيز و منيع و محكم كار [٢].

وَ قِهِمُ السَّيِّئٰاتِ، نگاه‌دار ايشان را از سيئات و معاصى به لطف و عصمت.و گفتند:مراد به سيئات،عذاب است،يعنى ايشان را نگاه دار از عذاب دوزخ. وَ مَنْ تَقِ السَّيِّئٰاتِ يَوْمَئِذٍ فَقَدْ رَحِمْتَهُ، و هركه را از عذاب نگه دارى،آن روز بر او رحمت كرده باشى. وَ ذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ، و آن رستگارى و ظفرى بزرگوار [٣]است.

سعيد جبير گفت:مردى را به بهشت برند،او به جاى خود برسد،چو ساكن شود گويد:مادر و پدرم و اهل و ولدم كجااند؟فريشتگان گويند:ايشان اين عمل نداشتند كه تو دارى،تا اين جا برسيدندى كه تو رسيدى.او گويد:بار خدايا!من در حق ايشان شفاعت مى‌كنم.حق‌تعالى بفرمايد:تا ايشان را با نزديك بهشت برند [٤].

إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا يُنٰادَوْنَ، آنگه گفت:آنان كه كافر شدند،ايشان را ندا كنند در آن حال كه در دوزخ باشند و خويشتن را دشمن گرفته باشند،چون عذاب بر ايشان سخت شود،گويند ايشان را:دشمنى خداى شما را در دنيا بر كفر و معاصيتان [٥]، بزرگتر است ازآن‌كه دشمنى شما خود را اين جا.آنگه علت بگفت كه چرا گفت إِذْ تُدْعَوْنَ إِلَى الْإِيمٰانِ فَتَكْفُرُونَ، چون شما را با ايمان دعوت مى‌كردند،و شما كافر مى‌شدى.و گفتند:در آيت قول محذوف است[١٢٨-ر]و التقدير:«ينادون» و يقال لهم قٰالُوا رَبَّنٰا، اين كافران گويند:ربنا،خداى ما! أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ، ما را دو بار بميرانيدى و دوبار زنده كردى [٦].خلاف كردند در اين دوبار:

سدى گفت و جماعتى مفسران كه:اماتت اول در دنياست عند انقضاء الاجل، و دويم در گور است بعد سؤال گور.و احياء اول در گور است براى سؤال گور،و احياء دويم در قيامت است.و همچنين تفسير دادند آيت [٧]سورة البقرة را في قوله:

[١] .گا،آد:ده.

[٢] .ما،لا،آد:كارى.

[٣] .ما:بزرگ.

[٤] .آج،ما،گا،لا،آد:به نزديك او برند به بهشت.

[٥] .ما،لا:به آن،آد:ندارد.

[٦] .گا،آد،افزوده:مفسران.

[٧] .ما:در سورة البقرة.