شقيق بن سلمه گفت عن سلمة بن سبره [٢]،گفت:معاذ [٣]خطبه‌اى كرد به شام، گفت:شما مؤمنانى و اهل بهشتى [٤]و من اوميد دارم كه اين بندگان [٥]را كه به غارت بياورده‌اند از پارس و روم،خداى تعالى ايشان را بيامرزد و به بهشت فرستد ازآنجا كه چون ايشان براى شما كارى كنند و شما را نيك آيد،گويى:احسنت رحمك الله،احسنت بارك الله فيك.و اوميد آن است كه دعاى شما در حق ايشان مستجاب باشد،لقوله تعالى: وَ يَسْتَجِيبُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّٰالِحٰاتِ وَ يَزِيدُهُمْ مِنْ فَضْلِهِ...

ابو صالح روايت كرد از عبد الله عباس كه گفت: وَ يَسْتَجِيبُ الَّذِينَ آمَنُوا ، گفت:معنى آن است كه شفاعت ايشان در حق برادران ايشان قبول كند. وَ يَزِيدُهُمْ مِنْ فَضْلِهِ ،آن است كه در حق خويشان شفاعت ايشان بپذيرد. وَ الْكٰافِرُونَ لَهُمْ عَذٰابٌ شَدِيدٌ ،گفت:كافران را عذابى باشد سخت.

وَ لَوْ بَسَطَ اللّٰهُ الرِّزْقَ لِعِبٰادِهِ لَبَغَوْا فِي الْأَرْضِ ،گفت:اگر[١٨٩-ر]خداى تعالى روزى [٦]بندگانش بگستراند [٧]در زمين،طاغى و باغى [٨]شوند.گفت:آيت در درويشان اصحاب صفه آمد كه ايشان تمناى توانگرى كردند،خداى تعالى اين آيت فرستاد.

خباب بن الأرت گفت:آيت در ما فرود آمد،چون مالهاى بنى قريظه و بنى- النضير و بنى قينقاع ديديم،ما را توانگرى آرزو آمد،خداى تعالى اين آيت فرستاد.

شقيق بن ابراهيم گفت:اگر خداى تعالى بندگان را روزى دادى نه از طريق كسب،و ايشان فارغ و پرداخته بودندى،طاغى و ياغى شدندى و سعى [٩]فساد كردندى در زمين،و لكن ايشان را به كسب و طلب معاش مشغول كرده است،و اين منتى است از او بر ايشان و رحمتى. وَ لٰكِنْ يُنَزِّلُ بِقَدَرٍ مٰا يَشٰاءُ ،و لكن به مقدار

[١] .ما:و قول او بهتر است از قول ديگران.

[٢] .ما:هبيره،ما،گا،آد،افزوده:كه او.

[٣] .گا،آد،افزوده:جبل.

[٤] .ما:بهشت اى،بهشتى/بهشت‌ايد.

[٥] .گا،لا،آد:بردگان.

[٦] .آج،ما،گا،لا،آد،افزوده:بر.

[٧] .آج،ما،گا،آد:بگسترد.

[٨] .آج،ما:ياغى.

[٩] .ما،لا:بغى و،آد:ندارد.