روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٩٥ - ترجمه
آنگه گفت بر سبيل تهديد و وعيد به لفظ امر: فَذَرْهُمْ ،رها كن ايشان را حتى [١]، يَخُوضُوا وَ يَلْعَبُوا ،تا خوض كنند و فروشوند [٢]و بازى كنند به امور دنياوى،و لهو و نشاط و تمتع كنند تا آنگه كه آن روز بينند [٣]كه ايشان را وعده دادهاند،و آن روز قيامت است.
وَ هُوَ الَّذِي فِي السَّمٰاءِ إِلٰهٌ ،گفت:او آن خداى است كه در آسمان خداى است و در زمين نيز خداى است.
در تكرار لفظ«اله»دو وجه گفتند:يكى تأكيد و تمكين معنى در [٤]نفس،لعظم شأن هذا المعنى و جلالة موقعه فى القلب.و دوم آنكه تا بدانند كه چنان كه اهل آسمان را عبادت او واجب است،اهل زمين را هم واجب است،چه موجب آن الهيت است و فعل اصول نعم.و اين نعمتها با هر دو گروه است [٥].
وَ هُوَ الْحَكِيمُ الْعَلِيمُ ،فى تدبير خلقه،و او حكيم است در باب تدبير خلق،و عالم است به صلاح ايشان.
وَ تَبٰارَكَ الَّذِي لَهُ مُلْكُ السَّمٰاوٰاتِ وَ الْأَرْضِ وَ مٰا بَيْنَهُمٰا ،گفت:متعالى و باقى است آن خداى كه ملك آسمان و [٦]زمين او راست و آنچه در ميان آسمان و زمين است [٧]بىدافعى و مانعى و منازعى. وَ عِنْدَهُ عِلْمُ السّٰاعَةِ ،و به نزديك اوست [٢٢٢-پ]علم قيامت،على الخصوص بىاشتراك به هيچكس. وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ،و مرجع و بازگشت خلقان [٨]با اوست.
وَ لاٰ يَمْلِكُ الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفٰاعَةَ إِلاّٰ مَنْ شَهِدَ بِالْحَقِّ ،در معنى آيت [٩]دو قول گفتند،و در محل«من»،كه بعد«الا»است،بعضى گفتند:معنى آن است كه مالك نباشند [١٠]و نتوانند [١١]شفاعت كردن آن [١٢]معبودان [١٣]كه كافران ايشان را
[١] .آج،ما،لا،آد:ندارد.
[٢] .ما:فرود.
[٣] .ما،لا:ببينند.
[٤] .آب:دو.
[٥] .آج،ما،لا،آد:كرده است.
[٦] .لا:آسمانها و از آن.
[٧] .لا:و هرآنچه در ميان آن است.
[٨] .گا،آد:همه.
[٩] .آج:اين.
[١٠] .ما:نباشد.
[١١] .ما:نتواند.
[١٢] .آج،ما،گا،آد:از.
[١٣] .آج افزوده:و آن،ما:معبودانى.