تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٨٢ - شرح آيات

كند ... آيا قلم‌موى نقاش مى‌تواند همه دريافتهاى او را از ملاحظه غروب آفتاب بر صحنه كاغذ منعكس سازد، و آيا او توانايى آن را دارد كه همه زيبايى افق را در هنگام پنهان شدن خورشيد تجسّم بخشد؟ به همين گونه است عمل مفسّران قرآن كه توانايى توصيف همه احساسات خود را در هنگام همزيستى با آيات ذكر الاهى ندارند. و اين امرى است كه قلم قدرت بيان آن را ندارد ... و به همين سبب از ادامه دادن و به هم پيوسته كردن شناختهايى كه از قرآن به دست مى‌آورند عاجزند، پس چگونه مى‌توانند همه معارف قرآن را بيان كنند، و اين نيز راز/ ٨٥ اختلاف گسترده ايشان با يكديگر در توضيح و تفسير بسيارى از كلمات و آيات قرآنى است، كه آغاز سورة الفجر از جمله آنها است و اختلاف مفسران درباره معنى بعضى از كلمات آن به پيش از سى قول رسيده است. [١] پس چگونه بايد اين آيات را تفسير كنيم، يا از تفسيرهاى ديگران بهره‌مند شويم؟

با پيروى از روش تدبّر و انديشه كردن مستقيم، چه تو نيز قرآن مى‌خوانى، و بر تو نيز واجب است كه در برابر جريان شناخت و امواج ابداع و بينشهاى وحى در آيات آن، گسترده شوى و پيش بروى و به دريافت معانى واقعى كلمات راه يابى.

دريچه‌هاى قلب خود را بگشا، و نفس و جان خود را به تراز قرآن بالا بر ... آيا نشنيده‌اى كه خداوند متعال براى بندگان در كتابش تجلّى پيدا كرده است، ولى آنان نمى‌بينند؟

آرى، سخنان مفسّران نشانه‌هايى سودمند بر كنار راه است، ولى نمى‌تواند جايگزين كوشش شخص خودت در اين راه شود.

چون راه معرفت را به پاى خود بپيمايى، دانشى كه به چنگ مى‌آورى دل تو را روشن مى‌كند، و جزئى از نفس و جان تو مى‌شود، و تراز و سطح تفكر و فهم تو را ارتقا مى‌دهد، و به فرمان خدا آن را فراموش نخواهى كرد.