تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٦٦ - شرح آيات

ولى او منكر پروردگار خويش است! به تباه كردن اين نعمتها با كفران آنها مى‌پردازد، و امنيت را براى پراكندن و ترويج فساد، و عافيت را در پيروى از شهوات، و ثروت را در سركشى و طغيان به مصرف مى‌رساند، به همان گونه كه نعمتهاى الاهى را آزمندى و طمع و اضطراب و نوميدى و بد خلقى تباه مى‌سازد! بزرگترين نعمت خدا بر آدمى رسالت الاهى است كه او را به راههاى سلام راهنمايى مى‌كند، و در تسخير زندگى به يارى او بر مى‌خيزد، و رهبر او به زندگى برتر مى‌شود، ولى اين رسالت را نيز به نوبه خود كسى مى‌تواند تحمل كند كه خدا را بشناسد و با عمل و ادا كردن حقوقى كه بر گردن دارد به سپاسگزارى در مقابل آن برخيزد.

نماز و زكات دو ستون رسالت الاهى است، بدان سبب كه نماز انسان را به نور پروردگارش مى‌رساند، و زكات قلب او را از حرص و بخل و خود پسندى و پرستش دينار پاك مى‌كند ... و خدا پس از بيان نعمت كوثر به آن هر دو اشاره كرده و گفته است

/ ٣٩٤ «فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَ انْحَرْ- پس براى پروردگارت نماز گزار و قربانى كن.» هر چه يقين آدمى به پروردگارش- از طريق نماز و زكات- افزايش يابد، راهيابى و رستگارى و بهره‌مندى از نعمتهاى خدا و از جمله نعمت كوثرى كه كتاب خدا و عترت رسول اللَّه است نيز افزايش پيدا مى‌كند، و اين نماز مى‌تواند در هر جا بوده باشد: نماز عيد قربان در روز دهم ماه ذو الحجّة، يا نماز بامداد در مزدلفة، يا هر نماز واجب، كه در نتيجه سپاسگزارى شايسته در برابر نعمت كوثر محسوب مى‌شود.

نيز چنين است قربانى كردن، خواه در روز عيد در منى بوده باشد، و خواه در جايى ديگر، در هر حال نقش خود را در پاك كردن قلب ايفا مى‌كند.

ميان مفسران در تأويل اين آيه همچون در آيه پيش از آن اقوال گوناگونى است كه مى‌توان آنها را در معنى كلى واحدى جمع كرد كه پيشتر از آن سخن گفتيم.