تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١١٤ - شرح آيات
را درباره پروردگار خود نمىدانند به خرد دريابند و پس از انكار، به پروردگارى او اعتراف و اقرار كنند و پس از شكر آوردن بدو، او را در خدائيش يگانه شمارند»، [١٤٠] و امام على (ع) گفت: «خدا پيامبرانش را برانگيخت و وحى خود را خاصّ ايشان فرمود، و آنان را حجّت خود بر آفريدگانش نمود تا برهانى يا جاى عذرى براى آفريدگان نماند،» [١٤١] پس پيامبران/ ٩٩ واسطه بين آفريننده و آفريدگانند، و ريسمان خداوندند كه از آسمان به زمين كشيده شده، ولى ما چگونه در ميان رهبر نمايان منحرف و دعوتهاى گمراه كننده راستى ايشان و درستى دعوتشان را بازشناسيم؟
قرآن به اين پرسش پاسخ مىدهد و مىگويد
«بِالْبَيِّناتِ- به دليلهاى روشن.» اين كلمه را دو معنى است كه به نظر مىرسد كلمه «بينات» هر دو معنى را در بردارد
١- تفاصيل و جزئيّات هدايت و رهنمايى كه در فرهنگ توحيدى و يكتا پرستى و دلايل و ارزشها و راههاى برگشوده از آنها شكل گرفته و جلوه گر شده است. و شامل بودن رسالتهاى الهى بر اين جزئيّات و تفاصيل دليل آن است كه اين رسالتها از جانب خدا به صورت وحى آمده، و هنگامى كه انسان هدايت شود به وسيله زدودگى و صفاى نفس به پارهاى از معانى غيب راه مىبرد و وقتى اين منظومه كامل نشانهها و دلايل غيبى به انسانى داده شود جز دليل پيوستگى مستقيم او به وحى نيست.
٢- حجتها و نشانههايى كه بر نفس و خرد مسلّط و چيره مىشود، مانند معجزها، و زدودگى از هوى و مصلحت و اختصاص داشتن محض و ناب به حق. و اين امر ما را بدين حقيقت رهنمون مىشود كه رسالتهاى الهى، پيش از هر چيز، بر
[١٤٠] - توحيد المفضل، ص ٤٥.
[١٤١] - نهج، خ ١٤٤ (ترجمه دكتر شهيدى، ص ١٣٩).