تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٩ - نام اين سوره

عمل صالح را به دست آورد، مى‌بينى كه به شريكانى ساختگى و پندارى ايمان مى‌آورد و به تدبير بديها مى‌گرايد، قرآن ما را يادآور مى‌شود كه اين شريكان و اشباه ذرّه‌اى از خود ندارند و تدبير و مكر بد جز گريبان اهل خود و بد انديشان را نمى‌گيرد، و راه استوار رسيدن به آرزوهاى مشروع در زمينه كسب عزّت و سلطه و توانگرى همانا راه خداست، و شناخت اين حقيقت كه بيگمان او رازق چيره‌دست توانگر، و مالك بر حقّ است، و اوست حكيمى كه هر كس را به عمل خود پاداش مى‌دهد، و اوست كه صالحان و نكوكاران را دوست مى‌دارد ... و خلاصه آن محور، آگاه‌سازى بشر به راه راست و استوار براى وصول به خواستها و آرزوهاى مشروع اوست.

سياق آيات بدين گونه يادآور مى‌شود كه براستى خداست كه بادها را مى‌انگيزد تا ابرها را به حركت درآرند و هر كجا ذات او بخواهد باران مى‌باراند و به اذن و فرمان خود زمين را زنده مى‌كند، پس او رزّاق و روزى رسان است. مگر نه اين كه كشت و زرع و بارورى و شيردهى پستانداران، همه بر اثر باران است؟

همين گونه نيز در روز رستاخيز مردم براى پس دادن حساب، زنده و برانگيخته مى‌شوند.

هر كس عزّت و چيرگى بخواهد عزت و چيرگى به تمامى از آن خداست (و دستيابى بر عزّت تنها بدين سان شايسته است، و عزّت و تسلّط بزرگترين مراد و غايت آرزوى بشر است، زيرا داشتن عزّت به معنى داشتن امنيت و سلامت و ياد كردن نيك نزد پروردگار است، نه نزد طاغوتان و شريكان برساخته و مجعول).

/ ٧ اما چگونه؟ و آن كس كه خدا او را عزيز و مسلط مى‌كند كيست؟

پاسخ: صاحب سخن پسنديده پاكيزه خوش و كردار نيك، امّا بد انديشى و مكر براى بدى و تباهى آدمى را نابود مى‌كند و از آن ثمره‌اى جز بدبختى و تيره‌روزى به دست نمى‌آيد! از آن زمان كه ما نطفه يا جنينى بوديم، تا زاده شدن، و نيز فزونى و كاستى عمر، اين همه به دست خداست، و در كتابى ثبت و ضبط شده، و نزد خدا بسى آسان است (پس چرا توانگرى را از غير او بطلبيم؟ مگر نه آن كه آفرينش و مهلت و