تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٣١ - شرح آيات

مستقل ناگزير است كه راهى به دريا داشته باشد، و دولتهايى كه در معرض تهديدند و داراى چنين مزيّتى نيستند از دشواريهايى بسيار رنج مى‌برند.

«وَ آيَةٌ لَهُمْ أَنَّا حَمَلْنا ذُرِّيَّتَهُمْ فِي الْفُلْكِ الْمَشْحُونِ‌- عبرتى ديگر براى آنها آن كه نسلشان را در آن كشتى انباشته سوار كرديم.» در واقع خدا- و نه انسان- كشتى را براى حمل بشر از اقيانوسها رام كرد.

شايد كلمه «ذرّيّتهم» به معنى امثال و نظايرشان باشد، زيرا تمام مردم بر كشتيها سوار نمى‌شوند، يكى از مفسّران گويد: معناى «ذرّيّتهم» كودكان آنهاست، زيرا كودك رمز عطوفت و محبّت است و سوار كردن او بر كشتى منتهاى رحمت و مهربانى خدا را نسبت به انسان مى‌نماياند، با توجّه بدين امر كه سوار شدن بر چارپايان بر كودكان دشوار است.

سياق آيه تأكيد دارد بر اين كه كشتى انباشته از كالاهاست، زيرا كشتى انباشته به سبب سنگينى به خطر غرق شدن نزديكتر است، و اين بارزترين دلالت بر نعمت خداست كه انسان و ما يحتاج او را با هم و يك مرتبه حمل كرده است.

[٤٢] و خدا براى انسان چارپايانى آفريد كه همچون كشتى او را از شهرى به شهرى مى‌برند.

«وَ خَلَقْنا لَهُمْ مِنْ مِثْلِهِ ما يَرْكَبُونَ‌- و برايشان همانند كشتى چيزى آفريديم كه بر آن سوار شوند.»/ ١٣٥ كيست كه چارپايان را آفريده، و آنها را براى ما رام ساخته است؟ آيا او خدا نيست؟! پس كفرورزى و گردنكشى در برابر سلطه او براى چيست؟! [٤٣] عوامل غيبى و پنهانى كه در ظواهر مادى اثر مى‌گذارد، قدرت انسان را در دفاع از خود از او مى‌ربايد، از اين رو امواج درياها همواره در طوفانهاى شديد قربانيانى را مى‌بلعد، و هميشه حوادثى مانند انفجار (سفينه فضايى) چالنجر كه سازندگانش آن را به نام (ستيزه طلبى) ناميده بودند، انسان را يادآور مى‌شود كه قدرت آدمى محدود و سرچشمه گرفته از خداوند است، و به راستى اگر خدا بر انسان خشمگين شود هيچ كس نمى‌تواند آدمى را نجات دهد.