تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٦٢ - شرح آيات

امروز بدان رفتار مى‌كنند،/ ٢٦٩ و در منى و در سرتاسر جهان به پيروى از او قربانى مى‌كنند، و شايد از اين جهت و از لحاظ عالمگيرى است كه عظيم ناميده شده. و گفته‌اند «ذبح عظيم» همان سبط شهيد، امام حسين بن على (ع) است كه حضرتش را در كربلا تشنه سر از پيكر جدا كردند و فداى دين خدا و مقاومت در برابر عادات جاهلى اموى شد.

[١٠٨- ١٠٩] كرامت و بزرگداشت ابراهيم خليل در دنيا پيش از آخرت آن است كه خدا ياد كردى نيك از او نزد بشريّت، با اختلاف مذهبها و عقيده‌ها قرار داد، و پروردگار ما اين كرامت و گراميداشت را در يك كلمه خلاصه كرده است كه: سلام بر ابراهيم.

«وَ تَرَكْنا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ* سَلامٌ عَلى‌ إِبْراهِيمَ‌- و نام نيك او را در نسلهاى بعد باقى گذاشتيم* سلام بر ابراهيم.» شايسته است اشاره شود كه مستحبّ بودن شرعى در سلام بر پيامبران و صالحان اقتضا مى‌كند كه صلوات بر محمد و آل او (صلوات اللَّه عليهم) را مقدم آورند و سپس طرفى كه نام او مورد نظر است ذكر كنند. پس كسى كه مى‌خواهد بر عيسى صلوات فرستد گويد: على نبيّنا و آله و عليه افضل الصلاة و السّلام- بر پيامبر ما و خاندانش و بر او بهترين درود و سلام. ولى در مورد پيامبر خدا ابراهيم مستحبّ آن است نخست نام او ياد شود و سپس ثنا بر پيامبر ما و خاندانش بيايد، پس عبارت اين گفتار چنين مى‌شود: على ابراهيم و نبيّنا و آله الصلاة و السّلام- بر ابراهيم و پيامبر ما و خاندانش درود و سلام.

[١١٠] امّا اين پاداشى كه پيامبران به دست مى‌آورند سنّتى كه تنها مخصوص ايشان باشد نيست، بلكه ضمن آن عدالت الهى است كه تمام بشريّت را در برگرفته، و از آن جا كه ابراهيم نيكوكار بوده شايسته چنين كرامت و بزرگداشتى شده است.

«كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ‌- ما نيكوكاران را اين چنين پاداش مى‌دهيم.»