قواعد فقه - محقق داماد‌، سيد مصطفى - الصفحة ٢٩٩

‌
قاعده‌ى لوث و قسامه
مقدمه
روش اثبات جرم در فقه اسلامى به دو طريق است: ١- روش عام ٢- روش خاص.
روش عام، روشى است كه اصولا براى اثبات همه جرايم- با كم و بيش اختلاف- قابل اعمال است.
روش خاص، همان طور كه از نامش پيداست، روشى است كه براى اثبات جرم در موارد خاصى به كار مى‌رود؛ مثل قسامه در قتل.
در فقه شيعه تنها موردى كه قسامه اجرا مى‌شود، جايى است كه «لوث» وجود دارد؛ لذا به صورت يك قاعده‌ى كلى گفته شده است: «لا قسامة الّا فى لوث؛ هيچ‌گاه قسامه اجرا نمى‌شود مگر جايى كه لوث وجود دارد.»‌
تلاش مى‌كنيم اين قاعده را به نحو تطبيقى با توجه به مكاتب پنج‌گانه‌ى فقهى در طى چند مبحث ارائه دهيم.
مبحث اول: معنا و مفهوم قسامه
١. واژه‌ى قسامه
قسامه در لغت، مصدر است و به معناى قسم ياد كردن است. [١] به نظر شهيد ثانى،