قواعد فقه - محقق داماد، سيد مصطفى - الصفحة ٢٠٠
٢) سكونى از امام صادق (ع) نقل مىكند كه قضاوت پيامبر اكرم (ص)
دربارهى
ميوه دزد چنين بود: آنچه را كه
خورده از بابت آن مسئوليتى ندارد و آنچه را كه با خود برده، تعزير شده و بايد دو
برابر قيمت آن را به عنوان غرامت بپردازد. [١]
٣) از امام جعفر صادق (ع) دربارهى مجازات كودكى كه دزدى نموده، پرسيدم. ايشان فرمودند: «تا دو بار بخشيده مىشود؛ امّا بار سوم تعزير مىشود.» [٢]
٤) حلبى از امام صادق (ع) نقل مىكند: «اذا سرق الصبى عفى عنه، فإن عاد عزّر ...»؛ [٣]
اگر كودكى دزدى كرد، بخشيده مىشود؛ اما اگر تكرار نمود، تعزير مىشود.
همچنين در روايات عبد اللّه بن سنان، ابى ولّاد الحنّاط، عبد الرّحمن
بن ابى عبد اللّه، أبى حنيفه و اسحاق بن عمار درباره كسى كه به ديگرى دشنام دهد يا
هر يك ديگرى را قذف كند، مجازات تعزيرى را اعلام داشته است؛ بدون آنكه نوع مجازات
را تعيين نمايد. [٤]
ب) دسته دوّم، رواياتى است كه در آنها در مواردى كه مجازات تعزيرى
قابل اعمال است، به جاى به كار گرفتن لفظ تعزير، عبارت «ضرب» و «جلد» و ساير
مشتقات آن به كار رفته است:
١) روايت زيد شحّام از امام جعفر صادق (ع): «فى الرّجل و
المرأة يوجدان فى اللّحاف؟ قال (ع): يجلدان مائة غير سوط»؛ [٥] امام در مورد مرد و
زنى كه زير يك پوشش يافت شوند، فرمودهاند: هر كدام صد تازيانه مىخورند، منهاى يك تازيانه.
٢) «المرأتان تنامان فى ثوب واحد؟ فقال (ع): تضربان،
فقلت: حدا؟ قال (ع):
لا،
قلت:
[١] قال (ع) قضى النبى (ص) فى من سرقالتمار فى كمّه، فما اكلوا منه فلا شىء عليه و ما حمل فيعزر و يغرم قيمته مرّتين (وسائل الشيعة، ج ١٨، ص ٥١٦).
[٢] عبد اللّه بن سنان قال سألت أبا عبد اللّه (ع) عن الصبى يسرق، قال (ع) يعفى عنه مرّة و مرّتين و يعزر فىالثالثة ... (همان، ص ٥٢٢).
[٣] همان، ص ٥٢٣.
[٤] همان، ص ٤٥١، حديث ١ و ٢؛ و ص ٤٥٢، حديث ١ و ٤ و ٥ و ٦.
[٥] همان، ص ٣٦٤.