اين درجه را بايد فقيه داشته باشد. و شايد إشاره به همين درجه از نور إلهيّه باشد آنچه از مرحوم شهيد ثانى در «مُنية المُريد» آمده است كه: ايشان بعد از اينكه مقدارى از شرائط لازم براى مقام اجتهاد را مى‌شمرد، و علومى را كه لازم است إنسان براى مقدّمه اجتهاد تحصيل كند بيان مى‌كند- أفرادى كه مى‌خواهند تفقّه در دين كنند بايد داراى اين علوم باشند- ميرسد به اينكه مى‌فرمايد

: وَ لا يَكونُ ذَلِكَ كُلُّهُ إلّا بِهِبَةٍ مِنَ اللَهِ تَعالَى إلَهيَّةٍ، وَ قُوَّةٍ مِنْهُ قُدْسيَّةٍ، توصِلُهُ إلَى هَذِهِ الْبُغْيَةِ، وَ تُبَلِّغُهُ هَذِهِ الرُّتْبَةَ. وَ هِىَ الْعُمْدَةُ فى فِقْهِ دينِ اللَهِ تَعالَى؛ وَ لا حيلَةَ لِلْعَبْدِ فيها؛ بَلْ هِىَ مِنْحَةٌ إلَهيَّةٌ، وَ نَفْحَةٌ رَبّانيَّةٌ يَخُصُّ بِها مَنْ يَشآءُ مِنْ عِبادِهِ؛ إلّا أنَّ لِلْجِدِّ وَ الْمُجاهَدَةِ وَ التَّوَجُّهِ إلَى اللَهِ تَعالَى وَ الانْقِطاعِ إلَيْهِ أثَرًا بَيِّنًا فى إفاضَتِها مِنَ الْجَنابِ القُدْسىِّ. وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ.[١] و[٢]

بعد از تمام اين علوم (صرف و نحو و أدبيّات و فقه و اصول و تفسير و كلام و روايت و درايه و رجال و أمثالها) كه بايستى شخص در تمام اينها مجتهد بشود، علاوه بر اينها يك چيز ديگر هم لازم است، و آن ملكه قدسيّه است. إنسان بايد داراى قوّة قدسىّ و موهبت إلهىّ باشد تا بتواند با آن ملكه قدسى و قوّة قدسى اجتهاد كند.

و اين قوّة قدسيّه چيزى نيست كه إنسان بتواند بدست آورد. خدا به هر كس كه بخواهد ميدهد و به هر كس كه بخواهد نميدهد؛ و بواسطه اختيار بدست إنسان نمى‌آيد؛ و بنده هم هيچ حيله‌اى براى بدست آوردن آن ندارد؛ بلكه مِنحَه إلهى و نفحة ربّانى است كه يَخُصُّ بِها مَنْ يَشآء. وليكن أفرادى كه مُجدّ باشند و التماس كنند، و در اين راه با صدق تمام قدم بردارند، أثر بيّنى در

[١] - آيه ٦٩، از سوره ٢٩: العنكبوت

[٢] -« مُنيةُ المُريد» طبع سنگى، ص ٨٠