اوضاع سياسى اجتماعى و فرهنگى شيعه در غيبت صغرى - حسين زاده شانه چى، حسن - الصفحة ٥٥
اطلاع مىداد و او را به آنان معرفى مىكرد. كلينى در روايتى از مردى ايرانى حكايت مىكند كه به سامرا رفته بود تا در خانه امام عسكرى عليه السّلام خدمت كند و امام او را بهعنوان مسئول خريد خانه پذيرفت. او اظهار داشته:
روزى حضرت فرزند خود را به من نشان داد و فرمود اين صاحب شماست.
به گفته او زمانى كه فرزند امام عسكرى را ديده بوده حدود دو سال داشت.[١] به همين ترتيب در ديدارهايى كه شيعيان گاهى اوقات و در شرايط مساعدتر در خانه امام يازدهم داشتند با امام مهدى عليه السّلام هم ملاقات مىكردند و امام يازدهم فرزند خويش را به آنان معرفى مىنمود. مهمترين ديدار شيعيان با فرزند امام عسكرى عليه السّلام در زمان حيات آن حضرت و در زمانى بود كه چهل نفر از شيعيان، به همراهى محمد بن عثمان عمرى وكيل امام عليه السّلام، در خانه ايشان حضور يافتند و امام فرزند خويش را به آنان معرفى كرده و فرمود:
پس از من اين امام و خليفه شماست. از او اطاعت كنيد و پس از من در امر دينتان پراكنده نشويد كه به هلاكت مىافتيد و بدانيد كه از امروز به بعد او را نمىبينيد.[٢]
اين ديدار چند روز پيش از رحلت امام عليه السّلام صورت گرفت. شيخ طوسى ضمن ذكر اين واقعه، نام تعداد ديگرى از حاضران در اين جلسه را ذكر كرده است.[٣] بدين ترتيب شمارى از شيعيان خاص و اصحاب نزديك امام يازدهم از ولادت مهدى عليه السّلام باخبر مىشدند؛ ولى در همين حال به دليل ضرورت پنهان ماندن اين امر از دشمنان و حكام عباسى مىبايست از انتشار اين خبر در سطح عمومى جامعه پرهيز شود، از اينرو امام عسكرى عليه السّلام به برخى شيعيان كه از اين امر آگاه شده بودند تأكيد مىنمود تا آن را از ديگران پنهان دارند. احمد بن حسين قمى مىگويد:
[١] - كلينى، الكافى، ج ١، ص ٥٠٤.
[٢] - صدوق، همان، ص ٣٨٤ و ٤٠٨ و ٤٠٩.
[٣] - همان، ص ٤٣٥ و طوسى، الغيبه، ص ٢١٧.