وجود دوازده امام پرداخته است، به اين نكته نيز اشاره فرموده كه دوازدهمين امام، همان مهدى عليه السّلام است كه خداوند به دست او عدل و داد را بر جهان مستولى خواهد گرداند و ظلم و جور را كه تمام جهان را فراگرفته باشد از ميان برخواهد داشت.

در اغلب اين روايات به مسأله غيبت حضرت مهدى نيز اشاره شده است.[١] اهميت مسأله غيبت، در كنار لزوم آگاهى دادن به ظهور مهدى عليه السّلام، رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله را بر آن مى‌داشت تا از همان ابتدا به تبيين اين دو مسأله اساسى براى مسلمانان راسخ و با ايمان بپردازد.[٢] برهمين اساس امامان عليهم السّلام نيز در هر زمان به فراخور حال و وضعيت جامعه، موضوع غيبت امام دوازدهم را به شيعيان گوشزد مى‌كردند.

رواياتى از اين دست و گاه با تفصيل بيشتر به فراوانى از امامان نقل شده‌اند. انبوه رواياتى كه تا زمان امام صادق عليه السّلام براى شيعيان نقل شده بود، مسأله غيبت را براى بسيارى از ايشان به باورى مسلّم تبديل كرده بود كه در وقوع آن شك نداشتند، بلكه از امام عليه السّلام درباره چگونگى آن پرسش مى‌كردند. روايتى را كه حميرى نقل كرده حاكى از اين است كه روايات تذكردهنده به غيبت مهدى عليه السّلام تا چه حد رواج داشت‌[٣]. با نزديك شدن زمان غيبت، گفتار امامان عليهم السّلام در اين باب از تصريح بيشترى برخوردار مى‌شد. رواياتى كه از امام جواد و امام هادى و

[١] - صدوق، كمال الدين و تمام النعمه، ص ٢٨٦.

[٢] - سخنان و بشارت‌هاى رسول خدا درباره ظهور مهدى عليه السّلام فقط در كتاب‌ها و آثار شيعيان نقل نشده، بلكه در كتاب‌هاى روايى قديمى اهل سنت نيز بسيارى از اين روايات ذكر شده‌اند از جمله در مسند احمد بن حنبل، صحيح محمد بن اسماعيل بخارى، صحيح مسلم بن حجاج قشيرى، سنن ترمذى و شمار ديگرى از مسانيد روايى. بر همين اساس شمارى از نويسندگان و عالمان اهل سنت كتاب‌هايى در اين موضوع نوشته‌اند، مانند: اخبار المهدى، حسن بن احمد همدانى؛ البرهان فى علامات مهدى آخر الزمان، على بن حسام الدين متقى هندى؛ البيان فى اخبار صاحب الزمان، محمد بن يوسف كنجى شافعى؛ علامات المهدى، جلال الدين سيوطى، علامات المهدى المنتظر، ابن حجر هيثمى شافعى.

[٣] - صدوق، همان، ص ٣٤٢.