اوضاع سياسى اجتماعى و فرهنگى شيعه در غيبت صغرى - حسين زاده شانه چى، حسن - الصفحة ٣٤٤
اشعارش پنجاه ورق مىشد.[١] ابن علويه همچنين از محدثان و مشايخ روايت بود كه نام وى در سلسله سند شمارى از روايات ذكر شده است.[٢] يكى از اشعار او با مضامين اعتقادى شيعه، قصيده نونيه مىباشد كه به «مجرّه» معروف بوده و آن را «الفيه» نيز مىناميدند؛ زيرا بنا به گفته حموى هزار بيت بوده است.[٣] با اين حال علامه حلّى شمار ابيات آن را بيش از ٨٣٠ مىداند.[٤] او در برخى ابيات اين قصيده طولانى، به واقعه غدير خم اشاره مىنمايد و به تفصيل آن را بيان كرده، در اثبات خلافت بلافصل امام على ٧ از آن بهره مىبرد، چنانكه در برخى ابياتش مىگويد:
|
قام النبى له بشرح ولاية |
نزل الكتاب بها من الدّيّان |
|
|
اذ قال: بلّغ ما امرت به وثق |
منهم بعصمة كالىء حنّان |
|
|
نادى الست وليّكم؟ قالوا بلى |
حقا فقال: فذا الولى الثانى |
|
|
و دعا له و لمن اجاب بنصره |
و دعا الا له على ذوى الخذلان |
|
مشابه اين قصيده، اشعارى است كه ابو عبد الله مفجّع، شاعر بصرى سروده است و در آن ضمن بيان برخى مناقب امام على عليه السّلام با اشاره به واقعه غدير خم، مسأله خلافت بلافصل آن حضرت را مطرح مىنمايد.
او در اين قصيده كه به «الاشباه» معروف است[٥] و ١٦٠ بيت دارد، به خوبى عقايد شيعه را بيان كرده است. محمد بن احمد كاتب، معروف به مفجّع، از رجال
[١] - النديم، همان، ص ٢٣٧.
[٢] - ر. ك: نجاشى، همان، ص ٦٤؛ طوسى، فهرست و مفيد، امالى، مجلس ٢٠ و ....
[٣] - ياقوت حموى، همان، ص ٧٦.
[٤] - حلى، ايضاح الاشتباه، ذيل شرححال ابن علويه.
[٥] - ر. ك: امينى، همان، ج ٣، ص ٣٥٨. النديم، همان، ص ١٢٣. چون در اين قصيده امام على عليه السّلام را به پيامبران تشبيه كرده است به اين نام خوانده شده است. ر. ك: نجاشى، رجال، ص ٢٨٥.