تصحيح و مقابله كتب، در آن‌جا حاضر مى‌شدند. او تصنيفات بسيارى داشت كه بالغ بر ٢٠٠ كتاب و رساله و اغلب در ابواب مختلف فقهى بود. برجسته‌ترين كتاب وى تفسير قرآن اوست و تنها كتاب او مى‌باشد كه تا زمان ما باقى مانده است.[١] شاگردان بى‌شمار عياشى در سمرقند، پس از وى ادامه‌دهنده فعاليت حوزه سمرقند بودند كه در كتاب‌هاى رجالى نام بسيارى از آن‌ها ذكر شده است و از آن جمله زيد بن احمد خلقى، ابراهيم حبوبى، احمد بن صفار، جعفر بن محمد بن چاچى، احمد بن يعقوب سنايى و جعفر بن ابى جعفر سمرقندى مى‌باشند.[٢]

يكى از نزديك‌ترين شاگردان عياشى، حيدر بن محمد بن نعيم سمرقندى است كه با مكتب علمى و حديثى قم رابطه نزديكى داشت. به گفته شيخ طوسى وى كليه مصنفات و اصول شيعه را از طريق ابن الوليد قمى، ابن ادريس و ابن قولويه، فقيهان و محدثان قمى، روايت مى‌كرد. او هم‌چنين راوى تمامى مصنفات عياشى از طريق ابو عمرو كشى بود.[٣] طوسى اظهار داشته است كه او هزار كتاب از كتاب‌هاى شيعه را به قرائت و يا اجازه روايت مى‌نمود و با محمد بن مسعود عياشى در روايات بسيارى شريك بود. او سپس كتاب‌هاى سمرقندى او را برمى‌شمرد.[٤]

جعفر بن محمد، پسر عياشى، از شاگردان ممتاز پدر و راوى كتب وى بود و لذا در سلسله سند روايات پدرش قرار داشت.[٥] شاگردان عياشى كتاب‌ها و تأليفات ارزنده و متعددى عرضه كردند و موجب گسترش حوزه علمى سمرقند و ارتباط آن با ديگر مراكز علمى شيعه شدند.

[١] - همو، الفهرست، ص ٣٩٦.

[٢] - همو، رجال، ص ٤٣٩، ٤٥٩، ٤٧٣.

[٣] - همو، الفهرست، ص ١٦٦.

[٤] - همان، ص ٤٦٣.

[٥] - ابطحى، همان، ص ٤٣٩.