فرات، در به حكومت رساندن المقتدر، سبب شد تا به محض استقرار او بر مسند خلافت، على بن فرات را به وزارت خود تعيين كند. ابن فرات، در دوران خلافت المقتدر، سه بار به وزارت منصوب شد كه نخستين بار آن از سال ٢٩٦ تا ٢٩٩ ق بود. او تلاش كرد به هر نحوى رقيبان و مخالفانش را با خود همراه، و يا از صحنه خارج سازد و تا حد زيادى موفق شد. در سال ٢٩٩ ق، شورش قرمطيان در عراق بالا گرفت. آنان با لشكركشى به جنوب عراق، قصد تصرف بصره را داشتند كه با اقدامات ابن فرات ناكام ماندند؛[١] اما اوضاع آشفته دربار عباسى به زودى موجبات عزل ابن فرات را فراهم كرد. او در سال ٢٩٩ ق با تحريك رقيبان دربارى و به فرمان خليفه عزل شد. وى را به همكارى با اعراب باديه‌نشين‌[٢] كه آشوب‌هايى را برپا مى‌كردند متهم نمودند. اختلافات مالى او و خليفه نيز، وسيله‌اى براى تحريك خليفه عليه وى شده بود.[٣] ابن فرات زندانى و اموال زيادى از وى مصادره گرديد؛[٤] اما پس از يك سال با وساطت برخى هوادارانش از زندان آزاد شد و حتى خليفه به جهت بى‌كفايتى وزيرش خواست تا او را به وزارت گمارد؛ ولى مخالفت‌هاى اطرافيانش مانع گرديد. ابن فرات تا سال ٣٠٤ ق، پنهانى مى‌زيست تا با حمايت و وساطت دوستانش در نزد خليفه، بار ديگر در اين سال به وزارت منصوب شد.[٥] دوره دوم وزارت او (٣٠٤- ٣٠٦ ق) طولى نكشيد. او در اين مدت اقدامات گسترده‌اى در سركوب مخالفان و رقيبانش، و مدعيان حكومت، مانند بنى ساج كه در حدود آذربايجان و جبال ادعاى‌

[١] - همان، ص ١٤٣ و مسكويه، همان، ج ١، ص ٣٣- ٣٤.

[٢] - قرطبى، صلة تاريخ الطبرى، ص ٣٤.

[٣] - طبرى، تاريخ طبرى، ج ٢٠، ص ١٤٥ و مسكويه، تجارب الامم، ج ١، ص ١٣.

[٤] - قرطبى، همان و صابى، الوزراء، ص ٣٥- ٣٦.

[٥] - همان.