انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٥٥ - فتح توأم با غنائم

قبل از اسلام نمى‌توانستيد در چنين جنگ‌هايى پيروز شويد و اين اسلام بود كه به شما روحيه داد، آرامش درونى را براى شما پديد آورد و شما را باهم متحد و منسجم نمود. يعنى خداوند جل جلاله اكنون به شما اين توانايى را مى‌دهد كه به اصلاح تمام مردم بپردازيد و ملت‌هاى ديگر را نيز از خرافات نجات دهيد.

وضع بشريت قبل از اسلام خيلى خراب بود، ظلم و جنايات بى‌شمار بر مردم صورت مى‌گرفت، در همين مصر كنونى، چنان وضعيتى حاكم بود كه اكنون كسى تصورش را هم نمى‌تواند، زبان مردم مصر چيزى ديگر بود، وقتى‌كه اسلام در آن‌جا ظهور كرد، وضعيت مصر كاملا عوض گرديد، زبان خودشان را به زبان عربى تغيير دادند، فرهنگ اسلامى برآنان تأثير عميق گذاشت. هرچند اسلام به زبان مردم كار نداشت؛ ولى عشق و علاقه مردم مصر به قرآن باعث شد كه زبان خود را نيز به زبان عربى تبديل كنند. بزرگ‌ترين خرافات در شبه جزيره عرب وجود داشت؛ اما اسلام همه را دور هم جمع نمود و مردم را از شرّ خرافات و ملوك الطوائفى‌ها نجات داد. با آمدن اسلام، مسلمانان توانستند يك حكومت واحد، قوى و مقتدر بوجود بياورند و فتوحات زيادى را از آن خود نمايند و غنائم بى‌شمارى را در اين فتوحات بدست آوردند. صدسال از زمان پيغمبراكرم صلى الله عليه و آله و سلم نگذشته بود كه مسلمانان ثلث دنيا را فتح كردند. ممكن است مراد آيه مباركه همين موضوع باشد كه شما قبل از اسلام هيچ قدرتى نداشتيد، روحيه شما ضعيف بود؛ ولى با آمدن اسلام همه چيز شما عوض شد، روحيه شما عوض شد، جهان‌بينى شما تغيير كرد، ايدئولوژى شما فرق كرد، شما قبلًا نه جهان‌بينى درستى داشتيد و نه ايدئولوژى، اكنون زندگى شما هدف‌مند گرديده و روحيه شما بالا رفته است.