فما الدهر بالحامى [١]لشيء [٢]تحبه [٣] و لا جالب البلوى فلا تشتم [٤]الدهرا
و لكن متى ما يبعث الله باعثا على معشر يجعل مياسيرهم عسرا [٥]
و لبعضهم فى هذا المعنى:

دار الزمان على الأمور فانه ان لم تدار رماك بالآلام
و ذر الزمان عن الملام فانما يحكى الزمان [٦]مجارى الأقلام
يشكى الزمان و يستزاد و انما بيد المليك منافذ الأحكام
و انشد ابو على محمد بن عبد الوهاب الثقفى:

يا عالما يعجب [٧]من دهره لا تلم الدهر على غدره
فالدهر مأمور له امر قد ينتهى [٨]الدهر إلى أمره
كم كافر أمواله جمة يزداد أضعافا على كفره
و مؤمن ليس له درهم يزداد إيمانا على فقره
وَ إِذٰا تُتْلىٰ عَلَيْهِمْ آيٰاتُنٰا بَيِّنٰاتٍ ،گفت:چون بر ايشان خوانند آيات ما،يعنى بر كافران، بَيِّنٰاتٍ ،در آن حال كه آن آيات مبين و روشن باشد.و نصب او بر حال است. مٰا كٰانَ حُجَّتَهُمْ ،ايشان را هيچ حجت نباشد،يعنى علت و دست‌آويز و بهانه [٩]،الا آن‌كه گويند:پدران ما را:بازآريد اگر راست مى‌گويى.و«ان»مع الفعل در محل رفع است بر اسم كان.و به حجت [١٠]،منصوب بر خبر او، [١١]مقدم بر او.

حق‌تعالى گفت،جواب ايشان چنين ده: قُلِ اللّٰهُ يُحْيِيكُمْ ،بگوى كه خداى است كه شما را زنده كند، ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ،پس بميراند شما را، ثُمَّ يَجْمَعُكُمْ ،پس جمع [٢٤٧-ر]كند شما را براى روز قيامت،و در آن روز شكى نيست و لكن بيشتر مردمان نمى‌دانند.

وَ لِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰاوٰاتِ وَ الْأَرْضِ ،و خداى راست ملك و پادشاهى آسمان و

[١] .گا:بالجانبى،آد:بالجائى.

[٢] .گا:بشيء.

[٣] .لا:يحبه.

[٤] .ما:يشتم.

[٥] .ما:عسيرا،آد:يسرا.

[٦] .آچ:الزمانى.

[٧] .آج:تعجب.

[٨] .آج:تدينى.

[٩] .گا،آد،افزوده:نبود اين كافران را.

[١٠] .كذا در اساس و آب،آجز ما،لا:و حجت،گا،آد:و حجتهم.

[١١] .گا،آد:بر خبر او و.