فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٤ - شخصیت و جایگاه علاّمه حلّی در فقه محمد فاضل استرآبادی
بسيار مهم و ارزشمندى است. آثار برخى از فقيهان شيعه، به دليلهاى گوناگون و گاهى ناشناخته، به دست ما نرسيده است، كتاب مختلف از جمله منابعى است كه ميراث پربار فقهى ما را به گونهاى شيوا به ما رسانده است. اين كتاب از آغازنگارش تاكنون مورد توجه فقيهان بوده است و هيچ كتاب در خور توجهى نمىتوان يافت كه در بررسى مسائل فقهى از مختلف به گونهاى يارى نجسته باشد.
٢. اصول فقه:هفت عنوان كتاب كه برخى از آنها متن مستقل و برخى شرح يا حاشيه بر كتابهاى اصوليان شيعه و سنى است.
٣. رجال:چهار عنوان
٤. كلام:بيست وهشت عنوان
٥. تفسير:دو عنوان
٦. آداب بحث و مناظره:يك عنوان
٧. فلسفه و حكمت:بيست و شش عنوان
٨. حديث:پنج عنوان
٩. دعا:دو عنوان
١٠. ادبيات عرب:چهار عنوان
١١. متفرقه
در لغت نامه دهخدا يكصد و سيزده عنوان كتاب از نوشتههاى علاّمه نام برده شده است. البته همه اينها آثارى است كه ثبت شده و براى ما معلوم گرديده است، چه بسا آثار ديگرى نيز بود كه بدست ما نرسيده است.
ويژگيهاى علاّمه حلى
در شناساندن علاّمه به همين اندازه بسنده مىكنيم كه او در ميان همه فقيهان پانزده سده شيعه يك امتياز دارد و آن اين كه «بى نظير» است و نه كم نظير، چرا كه با اطمينان مىتوان گفت نه پيش از او و نه پس از وى، فقيهى به جامعيت او ديده و شنيده نشده است. و در يك جمله اگر بگوييم: علاّمه حلى از بزرگترين فقيهان شيعه نبود، بلكه بزرگترين فقيه اماميه بود، سخنى به گزاف و مبالغه نگفتهايم.
در كتابهاى فقهى ما هر گاه «علاّمه» به گونه مطلق گفته شود، مقصود اوست و اگر در باره ديگران باشد، مقيد است، مانند:
علاّمه بحر العلوم يا علاّمه طباطبايى. نيز «فاضل» مطلق هموست و ديگران مقيدند، مانند فاضل سبزوارى فاضلهندى و...
از فاضل تفرشى صاحب نقد الرجال نقل است كه گفته: