فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٠ - شخصیت و جایگاه علاّمه حلّی در فقه محمد فاضل استرآبادی
علماى نام آور و صاحب نظر در فقه شيعه و استاد علاّمه است كه ديدگاههاى پدر را او خود در كتابهاى فقهى خويش نقل مىكند. شهيد اول از پدر علاّمه به «امام اعظم و حجت و افضل المجتهدين» تعبير مىكند. خود علاّمه نيز در منتهى المطلب ج١/٦٤ از پدرش فتوا نقل كرده است.
٢. برادرش: فقيه برجسته، شيخ على بن يوسف بن مطهر از فقيهان و نويسندگان شيعه و صاحب كتاب العدد القوية.
٣. دايى او: فقيه برجسته و ارجمند، شيخ جعفر بن حسن بن يحيى حلى، معروف به محقق حلى، در گذشته به سال ٦٧٦ هـ . ق. صاحب معالم در باره وى مىگويد كه «در ميان فقيهان ما چونان او را نمىيابم». رياض العلماء ج١/١٠٧.
٤. فرزندش: فخر المحققين، شيخ محمد، صاحب كتاب ايضاح الفوائد فى شرح القواعد، علاّمه خود به اندازهاى به فقاهت، مهارت وتوان علمى پسرش اعتماد داشت كه به وى سفارش كرد: «همه كتابهاى ناتمام مرا تكميل كن». او به اندازهاى فرزند برومند خويش را براى دنيا علم و دين سودمند مىدانست كه در بارهاش گفت: «جعلنى اللّه من كل سؤ فداه»، خداوند در هر مصيبت و سختى مرا فداى اوگرداند.
٥ و ٦. خواهر زادگانش: سيد عميد الدين وسيد ضياء الدين حسينى. عميد الدين شرحى بر كتاب قواعد دايى خود علاّمه دارد.
مناظره علاّمه
علاّمه حلى افزون بر جلسههاى تدريس و تربيت شاگردان بزرگ و سرشناسى چون فخر المحققين، ابن فهد و مانند آنان، گفت و گوها و مناظره هايى نيز با فقيهان و انديشمندان ديگر مذاهب داشته كه بسيار مهم و شنيدنى است. براى نمونه:
آوردهاند كه سلطان مغولى، الجايتو، در يكى از مسائل فقهى دچار مشكل شده و هيچ يك از فقيهان مذاهب چهارگانه اهل تسنن راهى براى گره گشايى نيافتند و به وى گفتند: عالمى در شهر حله توان پاسخ گويى به مساله شما را دارد، ولى كم عقل و رافضى است.
سلطان گفت: او را بياوريد، اگر نزد انديشمندان اهل تسنن، درستى و حق