مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٢٩ - ابن حجر عسقلانی در کتابهایش آل را عطف کرده است

أمّا قوله تعالی (صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا)[١] فلا یَقتضی ذلک؛ فإنّه أمر بالصلاة علیه و لم یُبیِّن کیفیَّتَها و بیَّنها هو علیهالسّلام بقوله: ”قولوا اللَّهمّ صلِّ علَی محمّدٍ و آلِ محمّدٍ“، و لا شکَّ أنَّ اللّازمَ اتّباعُ المأثورِ عنه صلّی الله علیه و آله و سلّم فی کیفیّة التّصلیة.

نعم، لا بأسَ بإضافة أصحابِه المنتَجَبین إلی الآل، بل هو أکمل. و لا یُنافیه الإقتصار علَی الآل فی الحدیث المذکور؛ فإنه لِبیان التّصلیةِ المأمورِ فی الآیة الشّریفة و أنَّ المَطلوبَ فیها هذا المقدارُ لا بِشَرط عدمِ الزّیادة؛ و الصّلاةُ مِن اللهِ تعالَی المغفرةُ و الرّحمةُ و رفعُ الدّرجة فَتَصحُّ بالنّسبة إلی کلِّ أحدٍ من المؤمنین، فضلًا عن الصّحابة المُنتَجَبین؛ کما قال تعالی: (هُوَ الَّذِي يُصَلِّي عَلَيْكُمْ وَمَلَائِكَتُهُ)،[٢] (وَصَلِّ عَلَيْهِمْ إِنَّ صَلَاتَكَ سَكَنٌ لَهُمْ)،[٣] (وَصَلِّ عَلَيْهِمْ)[٤]، و قال علیهالسّلام: ”اللَّهمّ صلّ علی آل فلان“.[٥]

قال ابن أبی‌الحدید فی شرح نهج البلاغة:

”إلّا أنّها صارت مخصوصةً فی العُرف بالنّبی صلّی الله علیه و آله و سلّم، و لا تُطلَقُ علَی غیره إلّا معه، فلا یُقال فی العُرف: اللَّهمّ صلِّ علی فلان، إلّا أمیرَالمؤمنین علیهالسّلام، فإنَّهم یقولون صلواتُ الله علیه.“[٦] ـ انتهی.

[١]ـ سوره الأحزاب (٣٣) ذیل آیه ٥٦.

[٢]ـ سوره الأحزاب (٣٣) صدر آیه ٤٣.

[٣]ـ سوره التّوبة (٩) قسمتی از آیه ١٠٣.

[٤]ـ سوره البقرة (٢) صدر آیه ١٥٧.

[٥]ـ عوالی اللئالی، ج ٢، ص ٣٩؛ و لیکن در مستدرک الوسائل، ج ٧، ص ١٣٦ این حدیث شریف را از پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم نقل کرده‌اند. (محقّق)

[٦]ـ شرح نهجالبلاغة، ج ٦، ص ١٤٥.