مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ١٥٣ - توصیف عدیّ بن حاتم از کمالات أمیرالمؤمنین علیه السّلام
فرمودند: ”پسر عمویت کجاست؟“ عرض کردم: چرا اسم پسر عمویم را نبردید؟ فرمود: ”آب بیاور!“ پس حضرت فاطمه آب آورد، آن جناب وضو گرفت. فرمود: ”ای پارۀ جگرم! علی کجاست؟! ای دخترک من! چون بیوضو بودم نخواستم اسم علی را بیوضو به زبان بیاورم.“»[١]
[توصیف عدیّ بن حاتم از کمالات أمیرالمؤمنین علیه السّلام]
فی سفینة البحار، مجلّد ٢، صفحة ١٧٠ فی باب عدیّ:
«فی کتاب المحاسن والمساوی لإبراهیم بن محمّد البیهقی، أحدِ أعلام القرن الثالث و هو کتابٌ کتَبه فی أیّام المقتدر العباسیّ و یروِی عن المدائنی بلفظِ حدّثنا، و عن ابن السکّیت، و عن إبراهیم بن السّندی بن شاهک الّذی کان عند المأمون فی مقام أبیه السّندی عند هارون الرّشید؛ و کان من العلماء بأمر الدّولة.
قال: و رُوِی أنَّ عَدِیَّ بن حاتَم دخَل علی معاویة بن أبیسفیان فقال: یا عَدِیُّ! أین الطَرَفات؟ (یعنی: بنیه، طریفًا و طارِفًا و طَرْفَةً.)
فقال: قُتِلوا یومَ صفّین بین یدَی علیّ بن أبیطالب علیه السّلام.
فقال: ما أنصَفَک ابنُ أبیطالب، إذ قدَّم بنیک وأخَّر بنیه!
قال: بل أنا ما أنصَفتُ علیًّا إذ قُتِل وبقیتُ!“
|
دور از حریم کوی تو شرمنده ماندهام |
شرمنده ماندهام که چرا زنده ماندهام |
قال: صِفْ لی علیًّا! فقال: إن رأیتَ أن تُعفِینی. قال: لا أُعفِیک.
قال: کان ـ و الله ـ بَعیدَ المُدَی وشدیدَ القُوَی! یقول عَدلًا و یَحکُم فَصلًا، تَنفَجرُ [تتفجّر] الحکمةُ مِن جوانبه، والعلمُ مِن نواحیه، یَستَوحِش من الدّنیا و زَهرَتِها، و
[١]ـ جنگ ١٣، ص ٦٩.