مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ١٨١ - شاخص&#١٧٢٨ عالِم حقیقی در کلام امام صادق علیه السّلام

فان أجابَهُ و إلّا ارتَحَلَ عَنهُ.»[١]

اشعار سعدی در وجوب تلازم علم با عمل

از سعدی شیرازی است:

فزونی معصیت عالِم بر معصیت جاهل

اگر کسی عالماً معصیت کند، گناهش از جاهل عاصی بسیار فزون‌تر خواهد بود.

«یُغفَرُ لِلجاهِلِ سَبعُونَ ذَنبًا قَبلَ أن یُغفَرَ لِلعالِمِ ذَنبٌ واحِد.»[٣]

لااُبالی‌گری مردم نسبت به امور دینی، در اثر عامل نبودن فرد عالم

عالم که خود علمدار تقوا و راه آخرت است، باید خود در وهلۀ اوّل عامل باشد؛ و الاّ علاوه بر عدم تأثیر سخن، مردم نسبت به امور دینی لااُبالی‌گری را پیش می‌گیرند.

شاخصۀ عالِم حقیقی در کلام امام صادق علیه السّلام

عن الصّادِقِ علیه السّلامُ فِی تفسیرِ قَولِهِ صَلّی اللهُ عَلَیهِ و آلِه: «النَّظَرُ فِی وَجهِ العالِمِ [وُجوهِ العُلَماءِ] عِبادَةٌ»، قالَ: «هُوَ العالِمُ الّذِی إذا نَظَرتَ إلَیهِ ذَکَّرَکَ الآخِرَةَ؛ و مَن

[١]. نهج البلاغة (عبده)، ج ٤، ص ٢٢١. ترجمه:

«علم قرین و ملازم عمل است؛ پس هر کس که بداند، عمل می‌کند. و علم عمل را با صدای بلند می‌خواند؛ اگر پاسخ داد و پذیرفت (علمش برقرار می‌ماند)، و گرنه کوچ می‌کند و می‌رود.» (محقّق)

[٢]. مواعظ، سعدی شیرازی.

[٣]. الکافی، ج ١، ص ٤٧. ترجمه:

«از حضرت امام صادق علیهالسّلام روایت شده است که فرمودند: ”هفتاد گناه فرد جاهل آمرزیده می‌شود، پیش از آنکه یک گناه فرد عالِم آمرزیده شود.“» (محقّق)