فإن کانَ لِلَّهِ وَلِیًّا أتاهُ أطیَبَ النّاسِ رِیحًا و أحسَنَهُم مَنظَرًا و أزیَنَهُم رِیاشًا، فَیَقُولُ: ”أبشِر بِرَوحٍ مِنَ اللَهِ و رَیحانٍ و جَنَّةِ نَعِیمٍ؛ قَد قَدِمتَ خَیرَ مَقدَمٍ!“ فَیَقُولُ: ”مَن أنتَ؟“ فَیَقُولُ: ”أنا عَمَلُکَ الصّالِحُ؛ ارتَحِل مِنَ الدُّنیا إلَی الجَنَّةِ!“ و إنَّهُ لَیَعرِفُ غاسِلَهُ و یُناشِدُ حامِلَهُ أن یُعَجِّلَهُ [یعجلوه].

فإذا أُدخِلَ قَبرَهُ أتاهُ مَلَکانِ و هُما فَتّانا القَبرِ یَجُرّانِ أشعارَهُما و یَبحَثانِ الأرضَ بِأنیابِهِما و أصواتُهُما کالرَّعدِ القاصِفِ [العاصف] و أبصارُهُما کالبَرقِ الخاطِفِ، فَیَقُولانِ لَهُ: ”مَن رَبُّکَ؟ و مَن نَبِیُّکَ؟ و ما دِینُکَ [و ما إمامک]؟“ فَیَقُولُ: ”اللَهُ رَبِّی، و مُحَمَّدٌ نَبِیِّی، و الإسلامُ دِینِی، [و علیّ و الأئمة صلوات الله علیهم إمامی.]“

فَیَقُولانِ له: ”ثَبَّتَکَ اللَهُ فِیما تُحِبُّ و تَرضَی!“ و هُوَ قَولُ اللَهِ (يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا). ـ[١] الآیَةَ. فَیَفسَحانِ لَهُ فِی قَبرِهِ مَدَّ بَصَرِهِ، و یَفتَحانِ لَهُ بابًا إلَی الجَنَّةِ، و یَقُولانِ لَهُ: ”نَم قَرِیرَ العَینِ نَومَ الشّابِّ النّاعِمِ!“ و هُوَ قَولُهُ (أَصْحَابُ الْجَنَّةِ يَوْمَئِذٍ خَيْرٌ مُسْتَقَرًّا وَأَحْسَنُ مَقِيلًا).[٢]

و إذا کانَ لِرَبِّهِ عَدُوًّا فإنَّهُ یأتِیهِ أقبَحَ خَلقِ اللَهِ رِیاشًا و أنتَنَهُ رِیحًا، فَیَقُولُ لَهُ: ”أبشِر بِنُزُلٍ مِن حَمِیمٍ و تَصلِیَةِ جَحِیمٍ!“ و إنَّهُ لَیَعرِفُ غاسِلَهُ و یُناشِدُ حامِلَهُ أن یَحبِسَهُ.

فإذا أُدخِلَ قَبرَهُ أتَیاهُ مُمتَحِنا [مقتحما] القَبرِ، فألقَیا عَنهُ أکفانَهُ، ثُمَّ قالا لَهُ: ”مَن رَبُّکَ؟ و مَن نَبِیُّکَ؟ و ما دِینُکَ؟“ فَیَقُولُ: ”لا أدرِی.“ فَیَقُولانِ لَهُ: ”ما دَرَیتَ و لا

[١]. سوره ابراهیم (١٤) آیه ٢٧. امام شناسی، ج ١٦، ص ٢٣٠:

«خداوند استوار می‌دارد کسانی را که ایمان آورده‌اند، به قول ثابت در زندگانی دنیا.»

[٢]. سوره فرقان (٢٥) آیه ٢٤. معاد شناسی، ج ٣، ص ٤:

«بهشتیان که امید لقاء ما را داشتند، در آن روز در جای بسیار امن و مطمئن و مستقر آرمیده و در مکان راحت استراحت می‌کنند.»