مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ١٢٧ - کلام محقّق طوسی در ارتباط مشاعر هفتگان&#١٧٢٨ انسان با ابواب سبع&#١٧٢٨ جهنّم

واهمه و متخیّله باشد؛ چون حافظه و ذاکره و مفکّره از مشاعر نیستند. لذا اگر انسان به‌واسطۀ این مشاعر دنبال دنیا و زخارف آن برود، هریک از این مشاعر مانند دری از درهای جهنم‌اند: (لَهَا سَبْعَةُ أَبْوَابٍ لِكُلِّ بَابٍ مِنْهُمْ جُزْءٌ مَقْسُومٌ).[١]

[و اما دیگر] راهی که انسان به‌واسطۀ آن راه خدا را طی می‌کند، علاوه بر این هفت حسّ، عقل هم هادی و راهنماست؛ لذا این هشت مشاعر بهمثابۀ هشت در بهشتند.»[٢]و[٣]

دنیا کاملاً مانند یک فضائی است که یک‌طرف آن ساز و آواز و خوشی و لذّت و باغ و گل است، و در طرف دیگر سوزش آفتاب و مار و خارِ مغیلان است؛ انسان در هنگام تولد در جلوی این فضا واقع شده است. و در آخر این فضا در طرف باغ، درب جهنّم است، و در آخر بیابان سوزان، درب بهشت است؛ خدا می‌گوید: این دو راه، خود دانی: (إِنَّا هَدَيْنَاهُ السَّبِيلَ إِمَّا شَاكِرًا وَإِمَّا كَفُورًا).[٤]

ختم سخن با روضۀ مناسب.

[١]. سوره حجر (١٥) آیه ٤٤. معاد شناسی، ج ١٠، ص ١٠٠:

«از برای دوزخ هفت در است، و از برای هر دری، از کافران و معاندان مقدار قسمت شده‌ای معیّن گردیده است.»

[٢]. آغاز و انجام، خواجه نصرالدّین طوسی، فصل ١٤، ص ٥٧.

[٣]. مرحوم علاّمه طهرانی ـ قدّس سرّه ـ در معاد شناسی، ج ١٠، ص ١٠٣، روایتی را از پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم به عثمان بن مظعون پیرامون هشت در داشتن بهشت، و هفت در داشتن جهنّم آورده‌اند. (محقّق)

[٤]. سوره انسان (٧٦) آیه ٣. نور ملکوت قرآن، ج ١، ص ٣٥٦:

«به‌درستی‌که ما راه سعادت و طریق وصول و قرب حق را به انسان نمودیم، و لیکن او یا در مقام شکر برآمد و یا در صدد کفران شد.»