مِن قَومِکَ مائَةَ ألفٍ: أربَعِینَ ألفًا مِن شِرارِهِم و سِتِّینَ ألفًا مِن خِیارِهِم.“ فَقالَ علیه السّلام: ”یا رَبِّ! هَؤُلاءِ الأشرارُ، فَما بالُ الأخیارِ؟!“ فأوحَی اللَهُ تعالی إلَیهِ: ”داهَنُوا أهلَ المَعاصِی و لَم یَغضَبُوا لِغَضَبِی.“»[١]

جهاد بودن امر به معروف و نهی از منکر

امر به معروف و نهی از منکر یک نوع از جهاد است؛ منتهی جهاد با لسان. و در این حال بر انسان مشکل می‌آید و مردم همیشه میل دارند دیگران را از خود ناراضی ننموده بلکه مطابق میل آنها رفتار کنند؛ روی این‌همه مُهر سکوت در برابر فجایع مردم بر زبان خود زده و برای مماشات با آنها از گفتن خودداری می‌نمایند.

ترک امر به معروف و نهی از منکر، اوّلین کلید فحشا

در این حال می‌توان گفت که مردم هم رادع و مانعی از عمل زشت پیدا نمی‌کنند، شهوات بالا می‌رود؛ بنابراین اولین کلید فحشاء ترک امر به معروف و نهی از منکر است.

کلام نبوی دربارۀ اثر عافیت‌طلبی در امر به معروف و نهی از منکر

عَن رَسولِ اللهِ صلَّی اللهُ عَلیهِ و آلِه: «مَن طَلَبَ مَرضاةَ النّاسِ بِما یُسخِطُ اللَهَ عَزّوجَلَّ، کانَ حامِدُهُ مِنَ النّاسُ ذامًّا؛ و مَن آثَرَ طاعَةَ اللَهِ عَزّوجَلَّ بِما یُغضِبُ النّاسَ، کَفاهُ اللَهُ عَزّوجَلَّ عَداوَةَ کُلِّ عَدُوٍّ و حَسَدَ کُلِّ حاسِدٍ و بَغیَ کُلِّ باغٍ، و کانَ اللَهُ لَهُ ناصِرًا و ظَهِیرًا.»[٢]

عزت و سعادت در پرتو امر به معروف و نهی از منکر

[١]. الکافی، ج ٥، ص ٥٦. ترجمه:

«امام باقر علیهالسّلام فرمود: خداوند متعال به شعیب نبی علیهالسّلام وحی کرد که: ”من از قومت صد هزار نفر را عذاب می‌کنم: چهل هزار نفر از اشرار و بدان و شصت هزار نفر هم از اخیار و خوبان.“ حضرت شعیب عرض کرد: ”پروردگارا! آنان را که عذاب می‌کنی اشرارند، پس آخر چرا اخیار عذاب می‌شوند؟“ خداوند عزّ‌و‌جلّ به او وحی کرد که: ”آنها با اهل معصیت مداهنه و سستی نمودند و بهخاطر غضب و خشم من خشمگین نشدند.“» (محقّق)

[٢]. الکافی، ج ٥، ص ٦٢. ترجمه:

«از رسول خدا صلّی الله علیه و آله روایت شده که فرمود: کسی که رضا و پسند مردم را به چیزی طلب کند که موجب سخط و غضب خدای عزّوجلّ شود، مدح‌کنندگان و ستایشگران او از مردم،