و کانَ عَلیٌّ فی شَهرِ رَمَضانَ الَّذی قُتِلَ فیهِ یَفطُرُ لَیلَةً عِندَ الحَسَنِ و لَیلَةً عِندَ الحُسَینِ و لَیلَةً عِندَ عَبدِ‌اللهِ بنِ جَعفَرٍ، و لا یَزیدُ عَلی ثَلاثِ لُقَمٍ و یَقولُ: ”أُحِبُّ أن ألقَی اللهَ و أنا خَمِیصٌ.“

می‌گوید: ”حضرت در ماه رمضانی که در آن ضربت خورده و شهادت یافت، این‌طور بود که یک شب در نزد حضرت امام حسن علیهالسّلام افطار می‌نمود، و یک شب در نزد حضرت امام حسین علیهالسّلام، و یک شب در نزد عبدالله بن جعفر (که برادرزادۀ آن حضرت و شوهر حضرت زینب بود). و هیچ‌گاه از سه لقمه تجاوز نمی‌‌کرد و می‌‌فرمود: من دوست دارم که در هنگام رحیل گرسنه باشم.“

فَلَمّا کانَتِ اللَیلَةُ الَّتی قُتِلَ فی صَبیحَتِها [عَلیُّ بنُ أبی‌طالِبٍ] أکثَرَ الخُروجَ و النَّظَرَ إلَی السَّماءِ، و جَعَلَ یَقولُ: واللَهِ ما کَذِبتُ و ما کُذِبتُ؛ و إنَّها اللَیلَةُ الَّتِی وُعِدتُ!

”در آن شبی که در صبحش علیّ بن أبی‌طالب ضربت خورده و به شهادت رسید، زیاد از اطاق خارج می‌‌شد و نگاه به آسمان می‌‌کرد و می‌‌فرمود: قسم به خداوند نه من دروغ می‌گویم و نه دروغ به من گفته شده است؛ این شب همان شبی است که به من وعده داده شده است!“

آری، این شب، شب وصال است؛ شب ملاقات و زیارت محبوب است. حضرت در آن شب بسیار منقلب بود. انقلاب آن حضرت روی سعۀ نفس و عظمت ظرفیّت و استعداد بود. ظرفیّت او همۀ موجودات است؛ چون امام قلب عالم است و بر هر موجودی إفاضۀ وجود از ذات مقدّس پروردگار به‌وسیلۀ او می‌‌شود، بنابراین رحلت او تکان به همۀ موجودات ارضی و سمائی خواهد داد و در سرِّ هر موجودی انقلاب مشهود خواهد بود؛ و این است معنای انقلاب امام در هنگام رحلت.

سیمای مبارک و چهرۀ مُنیر حضرت امیرالمؤمنین علیهالسّلام حکایت از ظهور همۀ موجودات می‌‌کند، و قلب مبارکش به طپش قلب همۀ موجودات می‌‌طپد. سعه و ظرفیّت هیدجی‌‌ها و طالقانی‌‌ها بهاندازۀ ظرفیّت خودشان بوده است؛ همین‌که پیمانه‌شان سرآمد، لبریز می‌‌گردد و از شادی و شَعف در پوست نمی‌‌گنجند، ولی سعۀ امیرالمؤمنین از آسمان‌ها و زمین و تمام قلوب *