عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٤٣٦ - فتوا از نگاه بزرگان

سؤال شده نجات دهى!

عطاء بن سائب تابعى گفته است:

من گروهى از بزرگان دين را چنين يافته بودم كه اگر از آن‌ها راجع به موضوعى سؤال مى‌كردند اندامشان به لرزه مى‌افتاد[١].

از عبدالله بن مسعود است كه مى‌گفت:

ممكن است كسى بگويد خداوند چنين دستور داده است ولى خدا به او بگويد:

دروغ مى‌گويى!

از يحيى بن سعيد نقل شده است كه مى‌گفت:

سعيد بن مسيب هرگز فتوايى صادر نمى‌كرد مگر آن كه مى‌گفت: بار خدايا! مرا سالم نگهدار و حفظ كن، ديگران را نيز از لغزش و نادرستى رأيم و نظرم حفظ بفرما[٢].

از مالك بن انس درباره چهل و هشت مسئله سؤال شد در پاسخ آن‌ها گفته بود:

جواب سى و دو مسئله را نمى‌دانم.

و در روايت ديگرى آمده است كه:

از او راجع به پنجاه مسئله و موضوع پرسش شد ولى درباره هيچ يك از آن‌ها پاسخ نگفت و چنين اظهار كرد: هر كه مى‌خواهد درباره مسئله‌اى پاسخ ايراد كند شايسته است پيش از ايراد جواب، خويشتن را بر بهشت و دوزخ عرضه كرده و كيفيت رهايى خود را از دوزخ در نظر بگيرد و سپس به آن مسئله پاسخ گويد[٣].

روزى از مالك بن انس درباره مسئله‌اى سؤال كردند؛ او در پاسخ گفت:

[١] - منية المريد: ٢٨٤.

[٢] - منية المريد: ٢٨٥.

[٣] - منية المريد: ٢٨٥.