عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ١٦ - انسان و روح اعظم در كلام ملا صدرا

هر كه خود را شناخت در نتيجه، خدا را شناخته است‌[١].

كه مقصود از آن نفس، شخص پيغمبر ٦ است، به جهت به حقيقت پيوستن فرموده حق تعالى:

[النبي أولى بالمؤمنين من أنفسهم‌][٢].

پيامبر، نسبت به مؤمنان از خودشان اولى و سزاوارتر است.

زيرا حقيقت پيغمبر ٦ به نور هدايت خويش نفوس مؤمنان را كامل و عقل‌هاى انسان‌ها را روشن و تابناك و آنان را از قوه به فعليت خارج نموده و برايشان دانش‌نورى افاضه و پخش و بديشان وجود شايسته جهان ديگر را مى‌بخشد.

پس ذات پيغمبر ٦ علت و اصل براى به حقيقت پيوستن حكمت و ايمان در وجود مؤمنان بوده و گوهر ذات آنان را به صورت وجود دايمى و استوارى جاويد به فعليت مى‌رساند و علت فاعلى شيئى به او، از ذات شيئى به خودش سزاوارتر است؛ زيرا شيئى با نفس خودش متصف به امكان و با علت و به كمال رساننده خود، متصف به وجوب است و وجوب و كمال به شيئى سزاوارتر از امكان و نقصان است، نيكو به فهم و در آنچه كه بر تو از معنى لزوم پيروى پيغمبر ٦ و امام خوانديم كه آن دو، دو مقدم و بر پا دارنده ذات مؤمن از آن جهت كه مؤمن است مى‌باشند، درست دقت كن‌[٣].

آرى، كلام اين بزرگواران عين فيض الهى و محض حكمت و ايمان و چراغ راه و نشانه هدايت و مبدل قوه به فعل و علامت حق و پرچم عزت و مغير سيئه به‌

[١] -بحار الأنوار: ٢/ ٣٢، باب ٩، حديث ٢٢.

[٢] -احزاب( ٣٣): ٦.

[٣] -تفسير سوره نور: ٨٧.