روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٠ - ترجمه

ماست در منزلت.چون موافقت [١]مراد ما كند او را مجيب خوانند،مطيع نخوانند [٢]الّا بر مجاز،چنان كه نگويند:أطاع اللّه فلانا في كذا،انّما يقال:أجابه اليه.و طاعت در برابر امر بود و [٣]برعكس،و اين بيان رفته است پيش از اين.

آنگه گفت: أُولٰئِكَ هُمُ الرّٰاشِدُونَ ،ايشان مصلحان و رشيدان باشند كه به ره [٤]صلاح و سداد باشند.و [٥]عدول كرد از خطاب به غايب، [٦]چنان كه گفت [٧]:

وَ مٰا آتَيْتُمْ مِنْ زَكٰاةٍ تُرِيدُونَ وَجْهَ اللّٰهِ فَأُولٰئِكَ هُمُ الْمُضْعِفُونَ [٨] ،و قال النّابغة:

يا دار ميّة بالعلياء فالسند مرّت و طال عليها سالف الأبد
فَضْلاً مِنَ اللّٰهِ وَ نِعْمَةً ،أى كان هذا فضلا،أو فعل هذا فضلا من اللّه و نعمة،گفت:اين كه كرد با شما به فضل و نعمت كرد.و نصب او بر مفعول له است. وَ اللّٰهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ،و خداى تعالى دانا و محكم كار است.

وَ إِنْ طٰائِفَتٰانِ مِنَ [٨-ر] اَلْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا -الآية،بيشتر مفسّران گفتند:

سبب نزول آيت آن بود كه رسول-عليه السلام-يك روز بر مجلسى از مجالس انصاريان باستاد، [٩]على حمار له [١٠]،چهارپاى [١١][بول] [١٢]كرد [١٣].عبد اللّه ابىّ دست بر بينى گرفت و گفت:اين خر را از بر ما ببر كه ما را رنجور كرد.عبد اللّه رواحه گفت:دست بر بينى مگيرى [١٤]از بوى چهارپاى رسول،بوى او خوش‌تر است از بوى تو.براى عبد اللّه ابىّ مردى خشم گرفت[و سخنى گفت.و براى