روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١١٤ - ترجمه

وَ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنٰا زَوْجَيْنِ ؛و از هر چيزى كه آفريديم دو جفت آفريديم.

مراد يك جفت است [١]دو فرد [٢]،و لكن براى آن دو جفت گفت كه هريكى از [٣]جفت صاحبش باشد و الّا دو جفت به زبان ما چهار فرد بود،و مراد دو نوع و دو صنف‌اند چون:آسمان و زمين،و برّ و بحر،و سهل و جبل،و تابستان و زمستان، و خريف و بهار،و شب و روز،و جنّ و انس،و نر و ماده. لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ؛تا همانا شما انديشه كنيد و بدانى [٤]كه خالق اين ازواج و اصناف بايد تا يكى بى‌همتا باشد.

فَفِرُّوا إِلَى اللّٰهِ ،آنگه مكلّفان را وعظ كرد و گفت:با خداى گريزى [٥][از عذاب او.عبد اللّه عبّاس گفت:معنى آن است كه از او هم با او گريزيد] [٦].

ابو بكر ورّاق گفت:از طاعت شيطان با خدمت رحمان گريزى [٧].عمرو بن عثمان گفت:پناه با مكّه دهى [٨].حسين بن فضل گفت:از هرچه جز اوست بگريزى [٩]، ذو النّون گفت:از جهل با علم گريزى [١٠]و از كفر با شكر. إِنِّي لَكُمْ مِنْهُ نَذِيرٌ مُبِينٌ ؛ كه من شما را ترساننده‌ام از خداى،بيان‌كننده.

وَ لاٰ تَجْعَلُوا مَعَ اللّٰهِ إِلٰهاً آخَرَ ؛و با خداى خدايى ديگر مپرستى [١١]كه من شما را پيغامبرى‌ام بيان‌كننده.

كَذٰلِكَ يعنى همچنان كه قوم تو تو را ساحر و جادو و ديوانه خواندند [١٢].