روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٨١ - ترجمه
كردند [١].و آن محقّق شد چه عجب است ازآنكه دنيا و آخرت خداى راست به آنكس دهد كه او خواهد و منع كند ازآنكه او خواهد.
وَ كَمْ مِنْ مَلَكٍ فِي السَّمٰاوٰاتِ ،آنگه گفت بس فرشته كه در آسمان است كه اين كافران ايشان را مىپرستند و اعتقاد كردهاند كه ايشان دختران خداىاند و ايشان شفاعت خواهند كرد در حقّ ايشان كه شفاعت ايشان-اگر كنند-در حقّ اينان هيچ غنايى نكند و سودى ندارد و نه نيز شفاعت هيچ شفيع. إِلاّٰ مِنْ بَعْدِ أَنْ يَأْذَنَ اللّٰهُ لِمَنْ يَشٰاءُ وَ يَرْضىٰ ؛الّا پس ازآنكه خداى دستورى دهد آن را كه خواهد و رضا دهد.و قوله:و شَفٰاعَتُهُمْ ،راجع است اين ضمير جمع با معنى«كم»و اخفش گفت:ملك را لفظ [٢]موحّد است و معنى جمع.و مثله قوله: فَمٰا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ عَنْهُ حٰاجِزِينَ [٣].
إِنَّ الَّذِينَ لاٰ يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ ،آنگه گفت اين كافران كه به قيامت ايمان ندارند فرشتگان را به نام زنان مىخوانند ازآنجا كه گفتند دختران خداىاند، قيل:كتسمية الانثى و قيل:بتسمية الانثى.
آنگه گفت: وَ مٰا لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ ؛[٧٨-پ]ايشان را به آن هيج علمى نيست؛متابعت نمىكنند الّا گمان را و گمان از حق هيچ غنا نكنند يعنى هيچ سود ندارد [٤]و به جاى او بنايستد [٥].
آنگه رسول را امر كرد و گفت: فَأَعْرِضْ عَنْ مَنْ تَوَلّٰى ،برگرد از آنكس كه او از ذكر [٦]معرض است و پشت بر كلام [٧]و نام ما كرده،گفتند مراد به ذكر قرآن
[١] .آج،كا:كنند؛آد،گا:تمنّا بود.
[٢] .آد،كا،گا+واحد.
[٣] .سورۀ حاقّه(٦٩)آيۀ ٤٧،آد،كا،گا+الّا من بعد ان يأذن اللّه لمن يشاء و يرضى،الّا پس ازآنكه خداى تعالى دستورى دهد آن را كه خواهد و رضا دهد.
[٤] .آد،گا:نكند.
[٥] .اساس،آج،كا:بنهايستد،آد،گا:نايستد.
[٧] [٦] .آج+ما.