روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٧٢ - ترجمه
يكى از سكرات مرگ و يكى از سر دو راه،كه در اين دو جاى جاى [١]خطر است، اميرالمؤمنين او را گفت:
يا حارث همدان [٢]من يمت يرني*من مؤمن او منافق قبلا يعرفني طرفه و اعرفه*بنعته و اسمه و ما فعلا و انت عند الصّراط معترضي*فلا تخف عثرة و لا زللا اقول للنّار حين توقف لل*عرض ذريه لا تقربي الرجلا ذريه لا تقربيه [٣]انّ له*حبلا بحبل الوصيّ متّصلا گفت:انديشه مدار كه هيچكس نباشد از مؤمنان و منافقان و الّا مرا در اين هر دو جاى بينند [٤]و مرا بشناسند [٥]و من او را بشناسم،و امّا تو به نزديك من آى [٦]بر صراط،من تو را از دوزخ حمايت كنم و گويم:رها كن او را كه رسن او به رسن ما پيوسته است،و ظنّ چنان است كه حديث قسمت بهشت و دوزخ پيش از اين رفته است.
مَنّٰاعٍ لِلْخَيْرِ مُعْتَدٍ مُرِيبٍ ؛منعكنندۀ خير است،يعنى زكات نداده است.
اين صفت كفّار عنيد است. مُعْتَدٍ ،يعنى ظالمى است. مُرِيبٍ ؛شكّاكى متّهمى.
آنگه گفت [٧]بااينهمه مشرك بوده است و با خداى تعالى خدايان فراداشته است و معبودان پرستيده. فَأَلْقِيٰاهُ فِي الْعَذٰابِ الشَّدِيدِ ؛او را در عذاب سخت فگنى [٨]،بعضى گفتند:آيت در وليد مغيره آمد،و قوله: مَنّٰاعٍ لِلْخَيْرِ ،مراد آن است كه پسران برادرش را منع كرد ازآنكه در اسلام آيند و گفت:اگر شما در دين محمّد روى [٩]من هرگز با شما هيچ خير نكنم.
[١] .آد،كا،گا:ندارد.
[٢] .آج،آد،گا:يا حار همدان.
[٣] .اساس،كا:لا تقرب،با توجّه به آج تصحيح شد.
[٤] .آد،كا:بيند،كه بر متن مرجّح مىنمايد.
[٥] .آد،كا،گا:بشناسد،كه بر متن مرجّح مىنمايد.
[٦] .آد،گا:آيى.
[٧] .آد،كا،گا+ اَلَّذِي جَعَلَ مَعَ اللّٰهِ .
[٨] .آد،كا،گا:افگنيد.
[٩] .آج،كا،گا:رويد؛آد:شويد.