روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٣٥ - ترجمه
گفت:يا اخى!مپرس از اين معنى مرا،قال الله تعالى: وَ مٰا أَصٰابَكُمْ مِنْ مُصِيبَةٍ فَبِمٰا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَ يَعْفُوا عَنْ كَثِيرٍ .اين كه تو بينى بر من،از من است و عفو خداى بيشتر و بهتر است.
مرة الهمدانى گفت:بر پشت دست شريح،ريشى ديدم،گفتم [١]:چيست؟ گفت:مما [٢]كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَ يَعْفُوا عَنْ كَثِيرٍ .
محمد بن سيرين را اوامى [٣]بسيار بر او گرد [٤]شد و او از آن دلتنگ مىبود.او را گفتند:سبب اين چيست؟گفت:نيك دانم.گناهى است كه من كردهام از چهل سال [٥]،و اين آيت بخواند.
ابو سليمان الدارانى را گفتند:چرا عاقلان ملامت نمىكنند[١٩١-ر]آنان را كه با ايشان بدى مىكنند؟گفت:براى آنكه مىدانند كه خداى ايشان را ابتلا كند به گناهشان.قال الله تعالى: وَ مٰا أَصٰابَكُمْ مِنْ مُصِيبَةٍ فَبِمٰا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ .
سعد [٦]بن سنان روايت كرد از انس بن مالك از رسول-صلى الله عليه و آله-كه گفت:چون خداى تعالى به بنده خير خواهد،تعجيل عقوبت كند او را از گناهى كه كرده باشد.و چون به بنده بدى خواهد،او را [٧]تأخير كند تا روز قيامت.
عكرمه گفت:هيچ نكبت به بنده نرسد الا به گناهى كه خداى تعالى آن را سبب آمرزش او كند،يا زيادت [٨]درجهاى كه او را به آنجا نرساند جز به آن.
ضحاك گفت:هيچكس را ندانم كه قرآن بياموخت پس فراموش كرد الا به عقوبت گناهى كه از آن خير محروم گردد.آنگه اين آيت بخواند و گفت:چه عقوبت باشد بتر [٩]از نسيان قرآن!حسن بصرى گفت:مراد به اين مصيبت [١٠]حدود است.
وَ مٰا أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ ،گفت:شما خداى را عاجز نتوانى كردن در زمين و از او غايب [١١]نشوى به گريختن. وَ مٰا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللّٰهِ مِنْ وَلِيٍّ وَ لاٰ نَصِيرٍ ،و
[١] .آج،ما،گا،لا،آد،افزوده:اين.
[٢] .آج،ما:بما،گا،لا:فبما.
[٣] .اوام/وام،آج،ما:وام،گا،لا،آد:وامى.
[٤] .آج،ما،گا،لا،آد:جمع.
[٥] .ما،افزوده:باز.
[٦] .لا:سعيد.
[٧] .آج،ما،افزوده:عقوبت،لا،آد:عقوبت او،گا:عقوبت كند او را.
[٨] .گا،آد:زيادتى.
[٩] .ما:بدتر.
[١٠] .آج:عقوبت.
[١١] .آج،ما،گا،لا،آد:فايت.